"Big 4" cũng cạnh tranh
Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) mới đây đã cập nhật biểu lãi suất huy động trực tuyến theo hướng tăng đáng kể lãi suất ở hầu hết các kỳ hạn trung và dài hạn. Theo biểu lãi suất áp dụng cho hình thức nhận lãi cuối kỳ trên ứng dụng BIDV SmartBanking, các khoản tiền gửi kỳ hạn từ 6-11 tháng và từ 13-36 tháng được hưởng lãi suất 7,2%/năm. Còn với kỳ hạn 12 tháng, lãi suất là7,4%/năm.
So với trước đây, lãi suất các kỳ hạn từ 6-12 tháng đã tăng thêm 0,6 điểm %, trong khi nhóm kỳ hạn từ 13 tháng trở lên tăng 0,4 điểm %. Như vậy, BIDV trở thành ngân hàng có mức lãi suất huy động cao nhất trong nhóm các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước chi phối (Big 4).
So với khối ngân hàng tư nhân, lãi suất huy động của BIDV cũng cao hơn đáng kể. Chẳng hạn ở kỳ hạn 6 tháng, mức lãi suất của BIDV chỉ xếp sau ACB (7,6%/năm), đứng trên LPBank (7,1%/năm), Bac A Bank (7,05%/năm)… Tương tự, ở kỳ hạn 9 tháng, ACB dẫn đầu với lãi suất 7,7%/năm, trong khi BIDV và LPBank xếp ngay sau với lãi suất 7,2%/năm, vượt Bac A Bank (7,05%/năm), MBV và VCBNeo (7%/năm).
Nói với VietTimes, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối ngân hàng đầu tư, Chứng khoán An Bình (ABS), cho rằng hiện tượng BIDV tăng lãi suất lên mức cao phản ánh áp lực thanh khoản của hệ thống.
"Trước đây, gần như chỉ có các ngân hàng nhỏ mới cạnh tranh lãi suất huy động với nhau, còn các ngân hàng lớn như Big 4 do có nguồn lớn từ kho bạc nên thường xuyên dồi dào về tiền. Tuy nhiên, đến năm 2026, đến Big 4 cũng phải lao vào cạnh tranh, điều này cho thấy thanh khoản đang gặp khó".
Phân tích thêm, ông Minh cho rằng sự chênh lệch lớn giữa huy động và tín dụng là căn nguyên khiến thanh khoản căng thẳng. Nhưng nhìn sâu hơn vào cấu trúc, vấn đề nằm ở chỗ tín dụng dồn khá nhiều vào lĩnh vực hạ tầng.
"Từ năm ngoái đến nay, quy mô triển khai các dự án hạ tầng là rất lớn, chưa kể trong nửa cuối năm 2026 Chính phủ muốn đạt tăng trưởng GDP 11,9% thì hạ tầng càng phải được đẩy mạnh. Vòng quay vốn của lĩnh vực hạ tầng rất thấp, khiến vốn ứ đọng, gây áp lực lên hệ thống", ông Minh chỉ rõ.
Thêm vào đó, năm 2026, hoạt động sản xuất phục hồi mạnh so với năm 2025. Sự cộng hưởng giữa hạ tầng và sản xuất càng khiến nhu cầu vốn tăng mạnh mẽ.
"Vừa rồi, Ngân hàng Nhà nước đã phát đi tín hiệu can thiệp thanh khoản hệ thống. Bộ Tài chính cũng có giải pháp hỗ trợ. Nhưng các giải pháp đó chỉ mang tính ngắn hạn, chưa giải quyết được tận gốc bài toán cung ứng vốn dài hạn", ông Minh nhấn mạnh.
2 dấu hiệu có thể giúp giảm lãi suất
Dù hiện tại, áp lực vẫn rất lớn, song theo ông Nguyễn Thế Minh, thị trường đã xuất hiện những tín hiệu tích cực nhất định, mở ra dư địa giảm lãi suất trong tương lai.
Thứ nhất là lạm phát có dấu hiệu hạ nhiệt trên phạm vi quốc tế. Giai đoạn trước đây, lạm phát cao khiến lãi suất trên thị trường quốc tế tăng lên, dẫn đến các ngân hàng trong nước khó thực hiện huy động vốn bằng kênh trái phiếu quốc tế.
Hiện nay, với việc lạm phát ổn định hơn, thậm chí có triển vọng giảm, kênh trái phiếu quốc tế sẽ được khơi thông, thanh khoản của hệ thống sẽ được bổ sung.
Thứ hai là năm 2026, các ngân hàng tăng vốn rất mạnh. Việc tăng vốn sẽ đổ một lượng tiền lớn vào hệ thống, đồng thời giúp tăng "thanh khoản kỹ thuật".
Ngoài ra, diễn biến của thị trường vàng cũng là một yếu tố hỗ trợ cho việc kiểm soát đà tăng lãi suất.
"Năm 2025, tăng trưởng huy động rất kém vì dân đổ xô mua vàng, khiến một phần dòng tiền dịch chuyển sang vàng. Còn với tình hình thị trường vàng trong năm 2026, dòng tiền lại có xu hướng chảy sang kênh tiết kiệm", ông Minh nhìn nhận.
Đánh giá tổng thể, ông Minh cho rằng bài toán điều tiết cung ứng vốn cần được tính toán kỹ lưỡng để tránh tạo áp lực hay cú sốc cho thị trường. "Năm 2025, vốn dư do sản xuất yếu nên chúng ta đổ vốn vào hạ tầng. Năm 2026, sản xuất phục hồi nên cần tính toán cân đối vốn để cung ứng cho nền kinh tế", ông Minh nói.
