VNeID trở thành điểm chạm số thống nhất
Sáng 24/9, tại tọa đàm “Gỡ điểm nghẽn chuyển đổi số quốc gia”, đại tá Ngô Như Cường, Phó cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06 - Bộ Công an) trình bày tham luận: “Phát triển ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) góp phần thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia trong kỷ nguyên mới”.
Theo lãnh đạo C06, thời gian qua đơn vị đã triển khai nhiều nhiệm vụ của Đề án 06 về ứng dụng dữ liệu dân cư, căn cước, định danh và xác thực điện tử, đưa VNeID từng bước trở thành điểm chạm số thống nhất phục vụ người dân, doanh nghiệp.
VNeID bước đầu tạo ra những chuyển biến rõ nét khi xác lập một tài khoản định danh điện tử thống nhất để người dân sử dụng trong thực hiện dịch vụ công, thủ tục hành chính, góp phần hình thành mô hình nền tảng số tập trung, thống nhất; Từng bước hiện thực hóa nguyên tắc người dân, doanh nghiệp được làm chủ và khai thác dữ liệu của mình trên môi trường số, chuyển từ tư duy dữ liệu được lưu giữ phân tán trong từng cơ quan sang chia sẻ dữ liệu có kiểm soát...
Đến nay, C06 đã tham mưu Bộ Công an chủ trì và phối hợp với các bộ, ngành, địa phương phát triển VNeID với 85 tiện ích, ghi nhận hơn 500 triệu lượt truy cập, trung bình khoảng 6 triệu người sử dụng mỗi ngày.
VNeID đã tích hợp hơn 42,9 triệu sổ sức khỏe điện tử và tạo lập sổ sức khỏe toàn dân; cấp hơn 1,5 triệu phiếu lý lịch tư pháp; tích hợp 20 triệu giấy phép lái xe, 7,4 triệu đăng ký xe, 26,4 triệu thẻ bảo hiểm y tế...
Toàn quốc đã thu nhận hơn 108 triệu hồ sơ định danh điện tử cho công dân; cấp hơn 928.000 tài khoản định danh cho tổ chức, doanh nghiệp trên tổng số hơn 1,92 triệu hồ sơ và hơn 90.000 tài khoản định danh điện tử cho người nước ngoài.
Hiện nay, VNeID và nền tảng dữ liệu dân cư, định danh tiếp tục được triển khai trong nhiều lĩnh vực. Trong giao thông giải pháp xác thực sinh trắc học được triển khai tại 19 cảng hàng không với hơn 156.000 chuyến bay nội địa sử dụng. Thời gian làm thủ tục được rút xuống còn 3-5 giây, ước tiết kiệm khoảng 46 tỷ đồng.
Trong lĩnh vực tài chính - thuế hơn 500.000 cơ sở kinh doanh đã áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền với hơn 7,3 tỷ hóa đơn được tạo lập.
Trong ngân hàng đã đối chiếu sinh trắc học và chia sẻ dữ liệu thành công đối với hơn 268 triệu hồ sơ. Theo C06 việc xác thực góp phần giảm khoảng 60% số vụ lừa đảo và tiết kiệm khoảng 652 tỷ đồng/năm.
Trong y tế 600 kiosk y tế tự động đã phục vụ hơn 2,2 triệu lượt đăng ký khám, rút ngắn thời gian 10-15 phút/lượt, ước tiết kiệm 50-75 tỷ đồng/năm. Việc sử dụng căn cước công dân thay thẻ bảo hiểm y tế tại 1.200 cơ sở giúp tiết kiệm khoảng 8-12 tỷ đồng.
Trong viễn thông, C06 đã làm sạch và đồng bộ hơn 148 triệu thông tin thuê bao vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư góp phần hạn chế SIM rác, giả mạo thông tin và phòng ngừa thiệt hại ước tính khoảng 3.000 tỷ đồng/năm.
Tổng giá trị kinh tế dữ liệu bước đầu đo lường được từ dữ liệu dân cư và định danh được C06 ước tính khoảng 12.110 tỷ đồng/năm.
Ngoài ra, VNeID cũng từng bước trở thành kênh tương tác giữa chính quyền với Nhân dân. Ứng dụng đã hỗ trợ rà soát hơn 77 triệu cử tri; tiếp nhận hơn 219.000 yêu cầu cấp Giấy chứng nhận bỏ phiếu ở nơi khác bản điện tử và hơn 110.000 yêu cầu thay đổi nơi bỏ phiếu.
Hơn 20,6 triệu lượt công dân tham gia góp ý dự thảo sửa đổi Hiến pháp và gần 3,3 triệu người dân tham gia góp ý dự thảo các văn kiện Đại hội XIV của Đảng.
Đối với việc lấy ý kiến Nhân dân về các dự thảo luật trên VNeID Bộ luật Hình sự ghi nhận hơn 957.000 ý kiến; Bộ luật Tố tụng hình sự hơn 350.000 ý kiến; Luật Kinh doanh bất động sản hơn 7.500 ý kiến và Luật Nhà ở hơn 6.400 ý kiến.
4 điểm nghẽn lớn
Theo C06 bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai VNeID đang đối mặt với 4 điểm nghẽn lớn tác động trực tiếp đến khả năng phát triển ứng dụng thành nền tảng số quốc gia. Đây cũng chính là 4 vấn đề cần được xử lý đồng bộ trong giai đoạn tới.
Thứ nhất là điểm nghẽn về thể chế. Nhu cầu định danh và xác thực trên môi trường số ngày càng mở rộng từ xác thực danh tính cá nhân sang nhận diện, xác thực các chủ thể, đối tượng và giao dịch số trong nhiều lĩnh vực.
Trong khi đó hành lang pháp lý về định danh và xác thực điện tử vẫn đang được hoàn thiện. Một số vấn đề về giá trị pháp lý của danh tính số, chia sẻ và kiểm soát dữ liệu, cung cấp dịch vụ định danh, xác thực cũng như công nhận và sử dụng kết quả định danh trong giao dịch số cần được quy định đồng bộ hơn.
Thứ hai là điểm nghẽn về liên thông dữ liệu và tổ chức hệ sinh thái VNeID. C06 cho biết hiện vẫn còn tình trạng nhiều hệ thống, nhiều chuẩn kết nối và dữ liệu phân tán. Chất lượng, độ phủ dữ liệu giữa các cơ sở dữ liệu chưa đồng đều trong khi một số quy trình số chưa được thực hiện thường xuyên, đầu cuối.
Theo C06 nếu không tiếp tục chuẩn hóa kiến trúc, chuẩn dữ liệu và cơ chế kết nối dùng chung, VNeID khó phát huy đầy đủ vai trò là điểm chạm thống nhất của người dân, doanh nghiệp với các dịch vụ số.
Thứ ba là điểm nghẽn trong phát huy vai trò chủ thể của công dân số. Chuyển đổi số chỉ tạo ra giá trị khi người dân không chỉ có tài khoản định danh điện tử mà còn thực sự sử dụng, chủ động cập nhật và kiểm soát dữ liệu của mình, tiếp cận dịch vụ số và được thụ hưởng rõ ràng từ quá trình số hóa.
C06 tham mưu Bộ Công an trình Nghị quyết số 66.22/2026 đã đặt ra cơ chế về quyền lợi, trách nhiệm và chính sách khuyến khích đối với công dân số; vấn đề còn lại là phải tổ chức thực hiện đồng bộ để chuyển từ “có tài khoản” sang “tham gia thường xuyên, có trách nhiệm và có lợi ích thiết thực”.
Thứ tư là điểm nghẽn về khả năng sử dụng định danh điện tử xuyên biên giới. Nhu cầu đi lại, học tập, lao động, đầu tư, kinh doanh và sử dụng dịch vụ số xuyên biên giới ngày càng tăng. Cơ chế kết nối, công nhận và sử dụng kết quả định danh điện tử giữa Việt Nam với các quốc gia khác mới bước vào giai đoạn triển khai.
Điều này đòi hỏi đồng thời giải quyết các yêu cầu về pháp lý, tiêu chuẩn kỹ thuật, an ninh, an toàn và chủ quyền dữ liệu.
Kết nối VNeID với hệ thống định danh điện tử các nước
Từ 4 điểm nghẽn trên C06 xác định tiếp tục tham mưu lãnh đạo Bộ Công an tập trung vào 4 hướng lớn nhằm xây dựng hệ sinh thái định danh số thống nhất, an toàn và có khả năng mở rộng.
Thứ nhất tiếp tục tham mưu hoàn thiện dự án Luật Định danh và xác thực điện tử nhằm tạo hành lang pháp lý cho định danh điện tử toàn diện.
Mục tiêu là hình thành khuôn khổ pháp lý thống nhất để nhận diện, định danh và xác thực các chủ thể, đối tượng và giao dịch cần thiết trên môi trường số; xác định rõ giá trị pháp lý của danh tính số và kết quả xác thực; quy định nguyên tắc khai thác, chia sẻ dữ liệu có kiểm soát, bảo đảm quyền của chủ thể dữ liệu, an ninh, an toàn và phòng, chống gian lận.
Khi thể chế được hoàn thiện, định danh điện tử sẽ không chỉ phục vụ thủ tục hành chính mà trở thành hạ tầng tin cậy cho các giao dịch của nền kinh tế số, xã hội số.
Thứ hai tổ chức triển khai Quyết định số 940 của Thủ tướng phê duyệt Đề án “Phát triển ứng dụng định danh quốc gia VNeID giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045”.
C06 sẽ tiếp tục tham mưu phát triển VNeID từ ứng dụng định danh điện tử thành nền tảng số quốc gia và điểm truy cập thống nhất tới các dịch vụ số thiết yếu. Trong đó ưu tiên tích hợp các tiện ích có tần suất sử dụng cao; chuẩn hóa kết nối với cơ sở dữ liệu và nền tảng của bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp.
Về triển khai hiệu quả Nghị quyết số 66.22/2026 của Chính phủ về phát triển công dân số, C06 sẽ tham mưu phát huy VNeID thành công cụ để người dân truy cập, kiểm soát và sử dụng dữ liệu số của mình; thực hiện dịch vụ công, thanh toán và các giao dịch số an toàn. Đồng thời khuyến khích người dân chủ động cập nhật, tích hợp thông tin chính xác, phản ánh dữ liệu sai lệch, nâng cao kỹ năng số và ý thức tự bảo vệ trên môi trường mạng.
Theo C06 giá trị cốt lõi là tạo ra mối quan hệ hai chiều trong đó Nhà nước cung cấp dịch vụ tốt hơn, minh bạch hơn còn người dân chủ động tham gia, đóng góp dữ liệu chính xác và cùng xây dựng môi trường số an toàn, văn minh.
Để đẩy mạnh kết nối, liên thông quốc tế giữa VNeID với hệ thống định danh điện tử của các quốc gia, trước mắt C06 sẽ tham mưu triển khai Quyết định số 1830 của Thủ tướng về kế hoạch kết nối VNeID với hệ thống định danh điện tử các nước ASEAN đồng thời thúc đẩy hợp tác song phương với các quốc gia có hệ thống định danh số phát triển.
C06 sẽ tiếp tục tham mưu lãnh đạo Bộ Công an phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp để gỡ từng điểm nghẽn, lấy hiệu quả người dân và doanh nghiệp thực sự thụ hưởng làm thước đo, lấy an ninh, an toàn và chủ quyền dữ liệu làm nguyên tắc xuyên suốt qua đó góp phần thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia trong kỷ nguyên mới.
