Tối 11/5, Công an TP Hải Phòng thông tin việc phát hiện 6 người có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy tại bãi tắm Tùng Thu, Cát Bà. Qua kiểm tra, cả 6 trường hợp đều dương tính với ma túy, trong đó có Lê Ánh Nhật, tức ca sĩ Miu Lê.
Vụ việc đang thu hút sự quan tâm của dư luận, đồng thời đặt ra câu hỏi: người sử dụng trái phép chất ma túy hiện bị xử lý ra sao theo quy định pháp luật mới?
Trao đổi với VietTimes, luật sư Lê Văn Kiên, Trưởng Văn phòng Luật sư Ánh sáng Công Lý cho biết việc ca sĩ, nghệ sĩ sử dụng trái phép chất ma túy thời gian qua không còn là chuyện hiếm gặp. Theo ông, do đặc thù nghề nghiệp và môi trường giao tiếp, giới nghệ sĩ dễ vướng vào tệ nạn xã hội nếu không giữ được mình.
Theo luật sư Kiên, pháp luật nghiêm cấm mọi hành vi sản xuất, tàng trữ, mua bán, tổ chức sử dụng và sử dụng trái phép chất ma túy. Tùy tính chất, mức độ vi phạm, người thực hiện hành vi có thể bị xử lý hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
“Trước đây, hành vi sử dụng trái phép chất ma túy chủ yếu bị xử lý hành chính, áp dụng biện pháp cai nghiện bắt buộc hoặc quản lý người sử dụng ma túy. Tuy nhiên, từ ngày 1/7/2025, pháp luật đã bổ sung tội danh ‘Sử dụng trái phép chất ma túy’ vào Bộ luật Hình sự”, luật sư Kiên nói.
Cụ thể, theo Điều 256a Bộ luật Hình sự, người sử dụng trái phép chất ma túy có thể bị phạt tù từ 2-3 năm nếu thuộc một trong các trường hợp: đang trong thời hạn cai nghiện; đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế; đang trong thời gian quản lý sau cai nghiện; hoặc chưa hết thời hạn quản lý theo quy định mà tiếp tục sử dụng ma túy. Trường hợp tái phạm có thể bị phạt tù từ 3-5 năm.
Đối với hành vi tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, luật sư Kiên cho biết đây là tội danh nghiêm trọng. Người chuẩn bị địa điểm, công cụ, phương tiện hoặc tạo điều kiện để người khác sử dụng trái phép chất ma túy đều có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Theo luật sư, việc “dương tính với ma túy” chưa đồng nghĩa chắc chắn bị xử lý hình sự. Cơ quan điều tra sẽ phải xác minh người đó có thuộc các trường hợp quy định tại Điều 256a hay không, đồng thời làm rõ các dấu hiệu liên quan như tàng trữ, mua bán, chứa chấp hoặc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.
“Trong nhiều vụ việc, cơ quan chức năng không chỉ xử lý hành vi sử dụng ma túy mà còn mở rộng điều tra các dấu hiệu tàng trữ, chứa chấp hoặc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy. Đây đều là các tội danh có khung hình phạt rất nghiêm khắc”, luật sư nhận định.
Luật sư Kiên cho rằng nếu người liên quan chỉ có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy, không liên quan đến hành vi mua bán, tàng trữ hoặc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy thì cơ quan điều tra sẽ xem xét xử lý theo quy định hiện hành.
“Trong trường hợp không thuộc các trường hợp bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 256a, người vi phạm có thể bị xử lý hành chính, áp dụng biện pháp cai nghiện hoặc quản lý theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy”, luật sư Kiên nói.
Theo luật sư, đây là vụ việc có liên quan đến nhiều người nên cơ quan điều tra sẽ thận trọng đánh giá vai trò, hành vi của từng cá nhân để xử lý theo đúng quy định pháp luật. Nếu phát hiện dấu hiệu mua bán, tàng trữ hoặc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, cơ quan chức năng có thể khởi tố vụ án, khởi tố bị can để điều tra.
