Trong vụ án xảy ra tại dự án Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2 và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cơ sở 2, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã phát hiện dấu hiệu sai phạm liên quan đến 4 doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng gồm: Tổng công ty 36, Tổng công ty 319, Tổng công ty Thành An và Công ty cổ phần Armephaco.
Bộ Công an đã tách hành vi, tài liệu liên quan và chuyển hồ sơ sang Cơ quan điều tra hình sự Bộ Quốc phòng để tiếp tục điều tra, xử lý theo thẩm quyền.
Theo kết luận điều tra, tại gói thầu XDBM-01, có 9 đơn vị mua hồ sơ nhưng chỉ 3 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu. Kết quả đánh giá kỹ thuật cho thấy liên danh Tổng công ty 36 - Tổng công ty 319 - Tổng công ty Thành An là đơn vị duy nhất đạt yêu cầu, với 902/1.000 điểm.
Liên danh này sau đó trúng thầu với giá hơn 2.100 tỷ đồng. Đến ngày 31/12/2024, Ban Y tế trọng điểm đã tạm ứng, thanh toán cho các nhà thầu hơn 1.900 tỷ đồng.
Cơ quan điều tra xác định, sau mỗi lần được tạm ứng, thanh toán, các nhà thầu đã chi cho những lãnh đạo cấp cao thuộc Bộ Y tế hàng chục tỷ đồng.
Tỷ lệ trúng thầu cao bất ngờ
Tổng công ty 319 tiền thân là Sư đoàn 319/Quân khu 3, thành lập ngày 07/03/1979 theo Quyết định số 231 của Bộ Quốc phòng. Nhiệm vụ được giao khi mới thành lập là lực lượng cơ động, huấn luyện quân dự nhiệm và chiến sĩ mới bổ sung cho các đơn vị làm nhiệm vụ bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc và tăng cường cho các đơn vị trên địa bàn Quân khu 3.
Sau này, tổng công ty chuyển sang nhiệm vụ xây dựng kinh tế, đổi tên thành Công ty xây dựng 319 với các chức năng thi công xây lắp các công trình công nghiệp, dân dụng, sản xuất và cung cấp sản phẩm công nghiệp phục vụ Quốc phòng và dân dụng.
Đến nay, Tổng công ty có 12 phòng chức năng; 7 Công ty TNHH một thành viên; 6 Công ty cổ phần do Tổng công ty nắm cổ phần chi phối; 9 Xí nghiệp, Chi nhánh thành viên; 7 Ban Quản lý Dự án thực hiện chức năng đại diện Chủ đầu tư; 5 Ban điều hành xây lắp; 3 Công ty liên kết với 38 ngành nghề sản xuất, kinh doanh. Địa bàn hoạt động khắp các tỉnh, thành trong cả nước.
Theo số liệu từ DauThau.info được tổng hợp và phân tích thông tin từ cơ sở dữ liệu Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (thuộc Bộ Tài chính), Tổng công ty 319 đã tham gia 703 gói thầu, trong đó trúng 648 gói, trượt 48 gói (tỷ lệ trúng thầu của tổng công ty lên tới 92%).
Dưới đây là một số gói thầu mà Tổng công ty 319 đã được "chọn mặt gửi vàng".
Tại Hải Phòng, Tổng công ty 319 là nhà thầu thi công nhiều công trình. Điển hình như dự án đầu tư xây dựng công trình Trung tâm Chính trị - Hành chính thành phố, hệ thống giao thông và hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ tại Khu đô thị Bắc sông Cấm.
Đầu năm 2023, Tổng công ty 319 được công bố là doanh nghiệp duy nhất trúng 2 gói thầu xây lắp thuộc Dự án Đầu tư xây dựng công trình Trung tâm Chính trị - Hành chính thành phố Hải Phòng với tổng giá trúng thầu hơn 1.118 tỷ đồng.
Hai gói thầu xây lắp do Tổng công ty 319 trúng là Gói thầu số 27 Xây dựng các công trình phía Tây và Gói thầu số 26 Xây dựng các công trình phía Đông.
Tại Gói thầu số 26, giá trúng thầu của Tổng công ty 319 là hơn 565 tỷ đồng, giảm 2,9 tỷ đồng, tức thấp hơn 0,5% so với giá gói thầu.
Tại Gói thầu số 27, giá trúng thầu của Tổng công ty 319 là 553 tỷ đồng, ít hơn 0,3% so với giá gói thầu, tương ứng giảm được 1,7 tỷ đồng.
Đáng nói cả 2 gói thầu này được đấu thầu rộng rãi nhưng chỉ một mình Tổng công ty 319 tham gia và trúng thầu.
Tháng 2/2024, Ban Quản lý dự án phát triển đô thị và đầu tư xây dựng công trình dân dụng thành phố Hải Phòng công bố kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 28 Xây dựng công viên ven sông, phạm vi từ kênh Tân Hoa đến lô đất cây xanh CX-17 thuộc Dự án Đầu tư xây dựng nhà máy xử lý nước thải, hệ thống tín hiệu giao thông và công viên ven sông từ đường ven sông Cấm đến đê tả sông Cấm.
Theo công bố, Gói thầu số 28 này sử dụng ngân sách thành phố Hải Phòng, là một trong những gói thầu xây lắp lớn của Dự án, có tổng mức đầu tư 936 tỷ đồng, được đấu thầu qua mạng, đóng thầu ngày 6/12/2023.
Nhà thầu trúng thầu được công bố là Tổng công ty 319 với giá trúng thầu 163,141 tỷ đồng (giá dự toán 163,634 tỷ đồng), tức là thấp hơn gần 500 triệu đồng so với giá dự toán.
Tại gói thầu này, ngoài Tổng công ty 319 còn có 2 nhà thầu khác nộp hồ sơ dự thầu, trong đó Liên danh CTCP Xây dựng 201 - CTCP Xây dựng 204 và CTCP Xây dựng và Vận tải Hải Phong nhưng bị loại ở bước đánh giá về kỹ thuật.
Cả 2 liên danh chưa đảm bảo yêu cầu về năng lực, kinh nghiệm. Cụ thể, Liên danh công ty Xây dựng 201 và Xây dựng 204 chưa làm rõ phần việc của nhà thầu phụ, sai khác trong hồ sơ dự thầu và khả năng sẵn sàng huy động nhân sự tham gia gói thầu. Bên cạnh đó, Công ty Xây dựng Hải Phong cũng chưa chứng minh khả năng huy động nhân sự để tham dự gói thầu
Còn Tổng công ty 319 là nhà thầu duy nhất vượt qua bước đánh giá về kỹ thuật, được mở hồ sơ đề xuất về tài chính và trúng thầu.
Không những thế, Tổng công ty 319 cũng rất “mát tay” trong các dự án lĩnh vực hàng không.
Tháng 10/2024, Liên danh Tổng công ty 319 Bộ Quốc phòng - CTCP Sông Đà 5 là nhà thầu chính của Gói thầu số 15, thi công xây dựng, cung cấp hàng hóa và lắp đặt thiết bị công trình tại dự án xây dựng nhà ga hàng hóa - Cảng hàng không quốc tế Cát Bi (Hải Phòng).
Giá trúng thầu của liên danh này là 652 tỷ đồng, thấp hơn 2% so với dự toán (666 tỷ đồng), tức là giảm được 14 tỷ đồng.
Quá trình đấu thầu đã diễn ra rộng rãi qua mạng và kết thúc vào ngày 28/8/2024, với 2 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu. Trong đó, CTCP Đầu tư và xây dựng Vina2 bị loại do không đáp ứng yêu cầu về năng lực, kinh nghiệm.
Cũng tại dự án xây dựng sân bay Cát Bi, Liên danh Hoa Phượng (gồm các thành viên gồm Tổng Công ty Xây dựng Hà Nội, Tổng Công ty 319, Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn, CTCP Hệ thống Công nghệ ETC, CTCP Dịch vụ & Kỹ thuật Cơ Điện Lạnh R.E.E và Công ty kết cấu thép ATAD) đã trúng gói thầu Gói thầu số 15: Thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình.
Giá trúng thầu của liên danh này là 2.327 tỷ đồng, thấp hơn 34 tỷ đồng, tương ứng giảm 1,5% so với giá gói thầu.
Đáng nói, gói thầu trị giá hàng nghìn tỷ đồng này được đấu thầu rộng rãi nhưng chỉ mình Liên danh Hoa Phượng nộp thầu.
Tháng 1/2026, Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng công bố kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 20 Thi công xây dựng và cung cấp, lắp đặt thiết bị thuộc Dự án Xây dựng nhà ga hàng hóa - Cảng hàng không quốc tế Đà Nẵng.
Nhà thầu duy nhất nộp hồ sơ dự thầu và trúng thầu là Liên danh Tổng công ty 319 Bộ Quốc phòng - Công ty TNHH MTV BCA Thăng Long. Giá trúng thầu là 594 tỷ đồng, thấp hơn 10 tỷ đồng, tương ứng thấp hơn 1,6% so với giá dự toán (604 tỷ đồng).
Tổng công ty 319 cũng là bên nộp thầu duy nhất tại một số dự án khác. Chẳng hạn tại Gói thầu số 12: Xây dựng và lắp đặt thiết bị nhà ga hành khách T3 thuộc dự án Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, chỉ có Liên danh gồm 6 nhà thầu dự thầu gồm Tổng Công ty Cổ phần Xây dựng Hà Nội (Hancorp); Tổng Công ty Cổ phần Xây dựng số 1 (CC1); Tổng Công ty 319; Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn; CTCP Đầu tư Xây dựng Ricons; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Xây dựng Lưu Nguyễn.
Liên danh này đáp ứng yêu cầu về hồ sơ năng lực kỹ thuật và trúng thầu khi bỏ thầu ở 9.034 tỷ đồng, thấp hơn giá công bố hơn 22 tỷ đồng.
Gói thầu số 12 này là gói thầu chính, quan trọng nhất, quyết định tiến độ hoàn thành và đưa nhà ga T3 vào khai thác.
Hay tháng 6/2025, tại Gói thầu Số 30 - Thi công xây lắp đường ống chính đoạn K16+500-Kc (bao gồm cả điện thi công, đường thi công, vận hành) thuộc dự án Hệ thống dẫn nước Hồ Sông Chò 1 (tỉnh Khánh Hòa), Liên danh 4 công ty trong đó có Tổng công ty 319 cũng là đơn vị duy nhất nộp hồ sơ dự thầu.
Kết quả, Liên danh này đã được chọn với giá trúng thầu gần 519 tỷ đồng, thấp hơn 7 tỷ đồng so với giá dự toán (526 tỷ), tương ứng giảm 1,3%.
Không chỉ dừng lại ở lĩnh vực hàng không và góp mặt trong các dự án xây dựng cơ sở hành chính, sân bay, Tổng công ty 319 còn hiện diện tại lĩnh vực y tế.
Tháng 10/2025, tại dự án đầu tư xây dựng cơ sở 2 Bệnh viện Thận Hà Nội, Gói thầu số 17: Thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình đồng bộ, mua sắm thiết bị nội thất (Không bao gồm trang thiết bị y tế) giá dự toán là 559 tỷ đồng có 2 Liên danh tham gia dự thầu. Sau đó, Liên danh gồm 7 thành viên trong đó có Tổng công ty 319 đã được chọn với giá trúng thầu là 545 tỷ đồng, tiết kiệm 14 tỷ đồng, tương ứng giảm 2,5% so với giá dự toán.
Liên danh còn lại (gồm Công ty Cổ phần Đầu tư và Thương mại quốc tế Huy Hoàng và CTCP Tập đoàn 202) bị xét thua thầu là vì không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.
Có thể thấy, Tổng công ty 319 là nhà thầu thường xuyên góp mặt tại các dự án trị giá hàng trăm, thậm chí hàng nghìn tỷ đồng, với tỷ lệ trúng thầu cao, trải dài từ xây dựng dân dụng, công trình cơ quan hành chính, giao thông, đô thị đến hàng không, y tế.
Các gói thầu mà Tổng công ty tham gia đa số đều yêu cầu kỹ thuật cao và mang tính đặc thù, vì vậy thường chỉ vài doanh nghiệp nộp dự thầu, thậm chí có gói chỉ có một mình Tổng công ty 319 và liên danh gửi hồ sơ, dù hình thức là đấu thầu rộng rãi.
Giá trúng thầu của Tổng công ty 319 cũng cho thấy rất “sát giá” với giá gói thầu và giá dự toán. Mức độ "tiết kiệm" cho chủ đầu tư loanh quanh 1% - 2%.
Bức tranh kinh doanh của Tổng công ty 319
Doanh thu Tổng công ty 319 tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ trong 2 năm tiếp theo. Đỉnh điểm năm 2024 đạt kỷ lục hơn 10.000 tỷ đồng.
Sang năm 2025, doanh thu của tổng công ty giảm nhẹ về 9.783 tỷ đồng, nhưng đã vượt 27% kế hoạch đề ra cả năm. Công ty cho biết năm vừa qua, giá trị hợp đồng ký mới đạt kỷ lục tới 12.860 tỷ đồng, với nhiều dự án có quy mô, giá trị lớn.
Dù doanh thu trên dưới 10.000 tỷ đồng nhưng lợi nhuận trước thuế của tổng công ty ở mức vài chục tỷ đồng. Năm 2025, con số này là 78 tỷ đồng, cải thiện 47% so với năm trước đó và là kết quả cao thứ hai trong giai đoạn 2020-2025.
Tuy nhiên, nếu xét về tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu (ROS - chỉ số phản ánh hiệu quả quản lý chi phí và khả năng sinh lời của doanh nghiệp) thì kết quả cho thấy sự giảm sút mạnh mẽ trong cùng giai đoạn.
Tính từ khi doanh thu vọt tăng đột biến vào năm 2022, chỉ số ROS của Tổng công ty 319 còn 2% và tiếp tục lao dốc về 1,1% (năm 2023); 0,5% (năm 2024) và 0,8% (năm 2025). Nghĩa là với ROS bằng 0,8% vào năm 2025, cứ 100 đồng doanh thu đem về, doanh nghiệp lãi trước thuế chưa tới 1 đồng.
Đối với các công ty xây dựng quy mô lớn, tỷ suất sinh lời thường khá thấp do đặc thù ngành, giá vốn chiếm tỷ trọng rất cao trong tổng doanh thu đạt được. Trong bài viết trước, Tổng công ty 36 - một doanh nghiệp cũng có sự góp vốn của Bộ Quốc Phòng - cũng đạt doanh thu hơn 1.900 tỷ đồng năm 2025 nhưng lợi nhuận sau thuế đem về chỉ 26 tỷ, tương đương tỷ suất ROS là 1,3%.
