Chỉ số Xu hướng Công việc (Work Trend Index) năm 2025 do Microsoft Việt Nam công bố ngày 12/6 dựa trên kết quả khảo sát từ 31.000 nhân viên tri thức tại Việt Nam và 30 quốc gia khác đã chỉ ra một cuộc chuyển dịch mang tính bước ngoặt của các doanh nghiệp.
Trong đó, 91% các nhà lãnh đạo được khảo sát tại Việt Nam cho biết năm nay là thời điểm quan trọng để nhìn lại chiến lược và cách vận hành doanh nghiệp, con số này trên toàn cầu là 82%.
Trao đổi với báo chí, bà Nguyễn Quỳnh Trâm, Tổng Giám đốc Microsoft Việt Nam cho rằng đang xuất hiện một mô hình tổ chức hoàn toàn mới: Doanh nghiệp Tiên phong (Frontier Firm) được xây dựng xoay quanh trí thông minh theo yêu cầu (intelligence on tap), các đội ngũ kết hợp giữa con người và tác nhân (human-agent teams) và chủ quản tác nhân (agent boss).
Theo bà Trâm, doanh nghiệp tiên phong không nhất thiết là các doanh nghiệp lớn. Họ có thể chỉ gồm 5 nhân viên nhưng các nhân viên biết sử dụng AI sớm và hiệu quả.
"Tác nhân AI khiến thị trường như 'bộ bài chia lại', doanh nghiệp nào đi nhanh, có chiến lược ứng dụng AI đúng đắn sẽ giành nhiều lợi thế so với các đối thủ trên thị trường", bà Trâm trao đổi với VietTimes.
Dẫn dữ liệu từ báo cáo, lãnh đạo Microsoft Việt Nam cho rằng chỉ khoảng 70% nhân viên doanh nghiệp tiên phong tại Việt Nam cho biết công ty của họ đang có tốc độ phát triển mạnh. Con số này gấp đôi so với ghi nhận tại các doanh nghiệp trên toàn cầu.
Báo cáo chỉ ra khoảng cách ngày càng lớn giữa yêu cầu của lãnh đạo doanh nghiệp và khả năng đáp ứng của nhân viên. Tại Việt Nam, trong khi 67% lãnh đạo được khảo sát cho rằng cần phải tăng năng suất, thì 84% lực lượng lao động được khảo sát lại thừa nhận họ không có đủ thời gian hay năng lượng để hoàn thành công việc của mình. Con số ghi nhận trên phạm vi toàn cầu cao hơn, lần lượt là 53% và 80%.
Và trung bình cứ mỗi 2 phút, các nhân viên lại bị gián đoạn bởi phải tham gia một cuộc họp, nhận thông báo email hay lời mời tham gia cuộc hội thoại.
Mỗi nhân viên “chủ quản" tác nhân AI
Khi các tác nhân ngày càng trở thành một phần của lực lượng lao động, chúng ta sẽ chứng kiến sự xuất hiện của các chủ quản tác nhân (agent boss). Đó là người xây dựng, phân công và quản lý các tác nhân để nâng cao hiệu quả công việc trong thời đại AI.
"Từ các nhà quản lý đến nhân viên tuyến đầu, ai cũng sẽ cần phải tư duy như giám đốc điều hành của một công ty khởi nghiệp được vận hành bởi các tác nhân", bà Trâm nói và chỉ ra thực tế, một nửa các nhà lãnh đạo doanh nghiệp tại Việt Nam được khảo sát mong đợi nhóm của họ sẽ đào tạo và quản lý các tác nhân trong vòng 5 năm. Con số này lần lượt là 41% và 36% trên toàn cầu.
Đối với những nhân viên sẵn sàng nắm bắt cơ hội, AI sẽ trở thành bệ phóng thúc đẩy sự nghiệp. Nhưng tại thời điểm hiện tại, các nhà lãnh đạo đang đi trước một bước khi 82% các nhà lãnh đạo tại Việt Nam được khảo sát cho biết khá quen thuộc với các tác nhân (so với 71% ở nhân viên).
Tuy nhiên, sự chuyển dịch này sẽ không dừng lại ở cấp lãnh đạo. Khi các tác nhân được tích hợp sâu vào công việc hàng ngày, các vai trò ở mọi cấp độ và phòng ban sẽ phát triển cùng với lực lượng lao động nói chung.
Trong khi chỉ có 38% nhà lãnh đạo doanh nghiệp Việt Nam được khảo sát đang cân nhắc việc cắt giảm biên chế, 91% lại đang xem xét việc tuyển dụng cho các vai trò mới liên quan tới AI như chuyên gia tác nhân AI, chuyên viên AI và quản lý lực lượng lao động AI. Các con số này lần lượt là 33% và 78% trên toàn cầu.
Theo khảo sát, 95% nhà lãnh đạo doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng sẽ có thể sử dụng lao động kỹ thuật số để mở rộng lực lượng lao động của mình trong vòng 12 đến 18 tháng tới. Con số tương ứng trên toàn cầu là 82%.
