Ngày 12/11, tại phiên chất vấn Quốc hội, đại biểu Nguyễn Văn Huy (Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên) đặt vấn đề về tình trạng kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước chưa thực sự thông suốt, khiến người dân vẫn phải kê khai lại những thông tin đã được lưu trữ.
Theo đại biểu, nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu quốc gia đã ghi nhận gần 5 tỷ giao dịch. Tuy nhiên, vẫn còn 34 trong tổng số 104 cơ sở dữ liệu chưa có dữ liệu đồng bộ về Trung tâm dữ liệu quốc gia. Đáng chú ý, 7 trong số 8 cơ sở dữ liệu trọng yếu đã kết nối vẫn thực hiện đồng bộ ngoại tuyến.
Từ thực tế này, đại biểu Nguyễn Văn Huy đề nghị làm rõ trách nhiệm trong việc bảo đảm các hệ thống thực sự liên thông, dữ liệu được tái sử dụng hiệu quả; đồng thời đặt câu hỏi về cơ chế buộc các cơ quan nhà nước chấm dứt yêu cầu người dân kê khai, cung cấp lại những thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu.
86,4 triệu định danh VNeID, dữ liệu quốc gia hướng tới kết nối đồng bộ
Trả lời chất vấn về tiến độ kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết đến nay đã hoàn thành 9/12 cơ sở dữ liệu trọng yếu và 80/104 cơ sở dữ liệu chuyên ngành.
Về thể chế đối với dữ liệu, Bộ Công an đã chủ trì, trình Quốc hội thông qua và đang trình các dự án luật liên quan, gồm Luật Dữ liệu, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Luật An ninh mạng.
Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết hiện có 85 tiện ích được cung cấp trên ứng dụng VNeID. Ảnh chụp màn hình.
Bộ Công an đã xây dựng, hoàn thành và tiếp tục hoàn thiện các nghị định, quy định về dữ liệu và an ninh dữ liệu. Về hạ tầng dữ liệu, Bộ Công an hiện đang quản lý Trung tâm Dữ liệu quốc gia số 1 và đã đưa vào vận hành từ tháng 8/2025.
Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã kết nối với 17 bộ, ngành và 34 địa phương. Thời gian vừa qua, cơ sở dữ liệu này đã phục vụ gần 2,8 tỷ lượt tra cứu, xác thực thông tin.
"Theo đánh giá, ước tính đã tiết kiệm gần 8.500 tỷ đồng cho ngân sách nhà nước", Bộ trưởng Lương Tam Quang chia sẻ.
Về ứng dụng VNeID, Bộ trưởng Lương Tam Quang cho biết hiện có hơn 86,4 triệu tài khoản định danh điện tử của công dân, với 85 tiện ích được cung cấp trên ứng dụng này. Từ ngày 29/5/2026, Bộ Công an tiếp nhận vận hành Cổng Dịch vụ công quốc gia. Đến nay, Cổng đã kết nối với 16/16 bộ, ngành, 34/34 địa phương và tiếp nhận gần 35 triệu hồ sơ. Bộ Công an cũng đã ban hành Khung kiến trúc dữ liệu.
Hiện nay, còn một số nhiệm vụ có tính chất liên ngành phức tạp, khó khăn, chủ yếu liên quan đến vấn đề về dữ liệu. Trong quá trình thực hiện Nghị quyết 57, với vai trò Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo, Bộ Công an đang tiếp tục đôn đốc các bộ, ngành, địa phương xử lý dứt điểm những công việc liên quan đến làm sạch dữ liệu.
Bộ Công an đã thành lập các tổ công tác và sẽ cử các tổ công tác phối hợp, hỗ trợ các bộ, ngành, địa phương trong việc làm sạch dữ liệu, với tinh thần bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống”. Đồng thời, phải đánh giá, bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống dữ liệu của các bộ, ngành, địa phương trước khi kết nối về Trung tâm Dữ liệu quốc gia.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và các đại biểu dự phiên họp. Ảnh: Quochoi.vn.
Dẫn kế Kế hoạch số 02, Bộ trưởng Bộ Công an cho biết thời hạn hoàn thành việc làm sạch dữ liệu để kết nối là ngày 30/11. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, để bảo đảm an ninh, an toàn, tiếp tục hoàn thiện dữ liệu và các tổ công tác hướng dẫn, hỗ trợ các bộ, ngành, địa phương, dự kiến trong quý II/2027, toàn bộ hệ thống dữ liệu sẽ được hoàn thiện để đưa vào khai thác, sử dụng.
Đối với dữ liệu, có một số nguyên tắc Bộ Công an đang triển khai thực hiện. Như đại biểu Quốc hội đã đặt câu hỏi về nguyên tắc khai một lần, sử dụng nhiều lần; đã có dữ liệu thì không được yêu cầu cung cấp thêm; dữ liệu phải được chia sẻ, dùng chung.
Các nguyên tắc quản lý dữ liệu là bảo đảm tính chính xác và toàn vẹn của dữ liệu; bảo mật và an toàn; minh bạch và kiểm toán. Mọi hoạt động xử lý, thay đổi dữ liệu đều phải được ghi lại, đồng thời bảo đảm tiêu chuẩn “đúng, đủ, sạch, sống”, thống nhất, dùng chung.
“Những vấn đề này đã được chúng tôi hoàn thiện trong Luật Dữ liệu và các nghị định hướng dẫn về dữ liệu”, Bộ trưởng Lương Tam Quang khẳng định.
Phần mềm chưa liên thông, dữ liệu chưa đầy đủ
Trả lời đại biểu Nguyễn Văn Huy, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân trao đổi thêm về một số điểm nghẽn ảnh hưởng đến tiến độ xây dựng, chuẩn hóa và đồng bộ dữ liệu.
Theo Bộ trưởng, có 3 khó khăn lớn. Thứ nhất, dữ liệu được tích lũy qua nhiều thời kỳ, lưu trữ phân tán tại nhiều cơ quan, đơn vị khác nhau. Việc rà soát, chuẩn hóa và đồng bộ khối lượng dữ liệu này cần nhiều thời gian.
Thứ hai, chi phí và định mức tính toán cho hoạt động xây dựng dữ liệu chưa thống nhất, do mức độ phức tạp của từng loại tài liệu, hồ sơ rất khác nhau.
Thứ ba, nguồn nhân lực chuyên trách phục vụ công tác xây dựng và xử lý dữ liệu còn hạn chế.
Đề cập trực tiếp đến tình trạng người dân phải đi lại nhiều lần khi làm thủ tục hành chính, trong khi cán bộ cấp xã phải sử dụng đồng thời nhiều phần mềm, Bộ trưởng Vũ Hải Quân chỉ ra 5 nguyên nhân.
Đó là phần mềm của các bộ, ngành chưa kết nối tự động; quy trình, biểu mẫu và phần mềm chưa được điều chỉnh đồng bộ; dữ liệu chưa đầy đủ; hạ tầng thiết bị, đường truyền và hỗ trợ kỹ thuật tại một số địa phương chưa đáp ứng yêu cầu.
Bên cạnh đó, khả năng tiếp cận công nghệ số của một bộ phận người dân và cán bộ cơ sở còn hạn chế, gây thêm khó khăn trong quá trình triển khai các dịch vụ công trực tuyến.
Để khắc phục, Bộ Khoa học và Công nghệ đã ban hành Khung kiến trúc tổng thể Quốc gia số và đang tổ chức triển khai. Qua khảo sát thực tế tại cấp xã, Bộ thống kê được 29 nhóm bài toán mà cán bộ cơ sở đang gặp phải trong quá trình chuyển đổi số.
Trên cơ sở đó, Bộ đang xây dựng các giải pháp hỗ trợ cụ thể, hướng dẫn trực tiếp cán bộ cấp xã xử lý từng vấn đề, sau đó tổng quát hóa để có thể nhân rộng trên toàn quốc.
Bộ trưởng cũng cho biết Bộ duy trì tiếp nhận phản ánh hằng ngày, hằng tuần về những khó khăn, vấn đề phát sinh tại cấp xã. Các nội dung này sẽ được tổng hợp để xây dựng hệ thống bài giảng, cập nhật kiến thức và nâng cao kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ cơ sở.
