Đây là một bí ẩn kỳ lạ được bao bọc trong một chuyển động có tính chu kỳ đều đặn đến khó tin. Nó có thể là một hiện tượng cộng hưởng, một “tiếng thì thầm” địa chấn lặp lại do năng lượng Mặt Trời gây ra, hoặc thậm chí giống như một ngọn hải đăng vô hình, dẫn các nhà khoa học lần theo dấu vết để bắt đầu một cuộc săn tìm “kho báu” khoa học.
Vào đầu những năm 1960, nhà địa chất học Jack Oliver là người đầu tiên ghi nhận hiện tượng này, còn được gọi là “vi địa chấn” (microseism), theo tạp chí Discover. Khi đó, ông Oliver đang làm việc tại Đài quan sát Địa chất Lamont-Doherty thuộc Đại học Columbia. Ông đã “nghe thấy” nhịp rung kỳ lạ ấy, nhưng chưa có trong tay những thiết bị tiên tiến như các nhà địa chấn học ngày nay.
Kể từ đó, các nhà khoa học đã dành rất nhiều thời gian để lắng nghe nhịp rung này và thậm chí xác định được khu vực phát sinh của nó: “một phần của Vịnh Guinea có tên là Bight of Bonny”, Discover cho biết.
Một số nhà nghiên cứu cho rằng nguyên nhân của hiện tượng này khá… đời thường. Dưới các đại dương trên thế giới, thềm lục địa hoạt động như một con đê chắn sóng khổng lồ – đó là ranh giới ở rìa xa nhất của các mảng lục địa, nơi phần cao nhất của mảng kiến tạo đột ngột đổ xuống vùng đồng bằng biển sâu thẳm. Các nhà khoa học đưa ra giả thuyết rằng khi sóng biển liên tục đập vào một vị trí đặc biệt trên thềm lục địa ở Vịnh Guinea, nhịp rung đều đặn này sẽ được tạo ra.
Nếu giả thuyết đó nghe có vẻ khó tin, hãy nghĩ đến vô số hình dạng của các loại trống, từ trống timpani, trống bass cho tới bongo – mỗi loại đều phát ra âm thanh khác nhau khi bị đánh. Việc chỉ một hình dạng “thềm lục địa–chiếc trống” đặc biệt nào đó tạo ra đúng tần số cộng hưởng đủ mạnh để làm rung chuyển Trái Đất như vậy là điều khả thi. Nếu điều đó là thật, có lẽ chúng ta nên thấy may mắn vì chỉ có một “chiếc trống” như vậy.
Tuy nhiên, một nhóm nhà nghiên cứu khác lại tin rằng nguyên nhân nằm ở một ngọn núi lửa rất gần điểm then chốt này. “Đó là vì điểm phát sinh của nhịp rung nằm đáng ngờ gần một ngọn núi lửa trên đảo São Tomé, thuộc khu vực Bight of Bonny”, Discover giải thích. Đáng chú ý, tại Nhật Bản cũng đã có một hiện tượng vi địa chấn do núi lửa gây ra được ghi nhận và nghiên cứu khá đầy đủ.
Mỗi ngày, hàng loạt nghiên cứu khoa học mới được công bố, nhưng nhịp rung bí ẩn này là lời nhắc nhở rõ ràng rằng vẫn còn vô vàn điều con người chưa hiểu hết. Các nhà khoa học đã nghiên cứu hiện tượng này trong nhiều thập kỷ và không ngừng tranh luận về nguồn gốc của nó, nhưng dường như mức độ quan tâm vẫn chưa đủ lớn để biến nó thành một bài toán ưu tiên cần lời giải ngay lập tức.
Theo Discover, giới nghiên cứu có lẽ đã tập trung nhiều hơn vào những sự kiện địa chấn cấp bách và quan trọng hơn, điều này cũng hoàn toàn hợp lý.
Chẳng hạn, vào năm 2020, các nhà địa chấn học đã tận dụng cơ hội hiếm có để nghiên cứu một Trái Đất “yên tĩnh” hơn bất thường khi thế giới gần như đóng băng vì đại dịch. Và một chi tiết thú vị khác: hiện tượng “im lặng địa chấn” này cũng thường xuất hiện hàng năm trong những ngày ngay trước lễ Giáng sinh.
Theo PM