Cục Quản lý Không gian mạng Trung Quốc (CAC) cùng với ba cơ quan thuộc Chính phủ vừa công bố một bộ quy tắc, yêu cầu các nhà cung cấp dịch vụ phải gắn nhãn rõ ràng nội dung được tạo bởi AI, hoặc nhúng siêu dữ liệu vào trong tệp tin.
Các quy định có hiệu lực từ 1/9, với mục tiêu nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm trong không gian số.
Nỗ lực toàn cầu để kiểm soát nội dung do AI tạo ra
Sự phát triển của AI tạo sinh (generative AI) đã cách mạng hóa việc tạo nội dung trên nhiều lĩnh vực, từ viết bài luận, tạo hình ảnh, cho đến công nghệ deepfake bắt chước giọng nói con người. Dù mang lại nhiều lợi ích, những tiến bộ này cũng đặt ra thách thức lớn trong việc phân biệt nội dung thật và nội dung nhân tạo, làm gia tăng nguy cơ phát tán thông tin sai lệch.
Nhận thức rõ mối lo ngại này, các cơ quan quản lý trên toàn cầu đã có hành động quyết liệt. Đạo luật AI của Liên minh Châu Âu (EU) bao gồm các điều khoản yêu cầu nội dung do AI tạo ra hoặc do AI chỉnh sửa phải được gắn nhãn rõ ràng, giúp người dùng phân biệt nội dung thật và nội dung nhân tạo.
Tương tự, tại Mỹ, Tổng thống Joe Biden đã ký một sắc lệnh hành pháp chỉ đạo phát triển các cơ chế xác minh tính xác thực của nội dung. Những biện pháp này phản ánh sự đồng thuận ngày càng tăng trên toàn cầu về nhu cầu quản lý chặt chẽ các công nghệ AI sinh dữ liệu.
Sau Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ, Trung Quốc cũng thực hiện theo hướng này. Luật gắn nhãn mới được thiết kế để giúp người dùng nhận diện tin giả, đồng thời buộc các nhà cung cấp dịch vụ phải chịu trách nhiệm về việc đánh dấu nội dung do AI tạo ra.
"Luật gắn nhãn sẽ giúp người dùng xác định thông tin sai lệch và buộc các nhà cung cấp dịch vụ phải chịu trách nhiệm trong việc gắn nhãn nội dung của họ. Mục tiêu là giảm thiểu sự lạm dụng nội dung do AI tạo ra", trích tuyên bố của CAC.
Triển khai và tuân thủ quy định
Để thực thi hiệu quả luật mới, Trung Quốc đã đưa ra các yêu cầu nghiêm ngặt đối với các nền tảng và nhà cung cấp dịch vụ. Quy định yêu cầu các nhà điều hành kho ứng dụng phải kiểm tra xem liệu các nhà phát triển có cung cấp dịch vụ tạo nội dung bằng AI hay không và đảm bảo rằng họ có cơ chế gắn nhãn phù hợp.
Điều này đồng nghĩa với việc các công ty cung cấp ứng dụng AI, từ chatbot đến công cụ tạo hình ảnh, sẽ phải tích hợp siêu dữ liệu hoặc nhãn hiển thị rõ ràng sự tham gia của AI trong quá trình tạo nội dung.
Tuy nhiên, luật cũng có một số điều khoản linh hoạt. Các nền tảng vẫn có thể cung cấp nội dung do AI tạo ra mà không cần gắn nhãn công khai, miễn là họ tuân thủ các quy định liên quan và chỉ cung cấp nội dung đó theo yêu cầu của người dùng. Điều khoản này thừa nhận những ứng dụng hợp pháp của công nghệ AI, đồng thời đảm bảo rằng các nhà cung cấp dịch vụ không lợi dụng kẽ hở để phát tán thông tin gây hiểu lầm.
Bên cạnh CAC, ba cơ quan chính phủ quan trọng khác sẽ giám sát việc thực thi các quy định này gồm Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin, Bộ Công an, và Cục Quản lý Phát thanh, Truyền hình quốc gia. Sự tham gia của các cơ quan này cho thấy một nỗ lực phối hợp nhằm quản lý nội dung do AI tạo ra trên các nền tảng số khác nhau.
Các công ty công nghệ, nền tảng truyền thông và nhà sáng tạo nội dung sẽ cần nhanh chóng thích nghi với các quy định này, vừa đảm bảo tuân thủ luật pháp, vừa tiếp tục tận dụng AI vào các mục đích sáng tạo và thực tiễn.
Theo Bloomberg, Reuters
