Dựa vào KHCN và dữ liệu để tăng trưởng hai con số
Chiều 25/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06, chủ trì phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo.
Phát biểu kết luận phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính cơ bản đồng tình với các báo cáo, ý kiến tại phiên họp; giao Văn phòng Chính phủ phối hợp với Bộ Công an, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nội vụ và các bộ, cơ quan liên quan tiếp thu, hoàn thiện ban hành Kết luận của Ban Chỉ đạo để thống nhất triển khai quyết liệt, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp trong thời gian tới.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Thủ tướng cũng chỉ rõ, nhiều nhiệm vụ tại các Chương trình, Kế hoạch, Đề án triển khai còn chậm tiến độ, tồn đọng từ năm 2025. Dữ liệu còn phân tán; tiến độ xây dựng các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành còn chậm, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ khai thác dữ liệu, phục vụ cải cách thủ tục hành chính.
Hạ tầng số phát triển chưa tương xứng với tiềm năng và tốc độ tăng trưởng kinh tế (5G chưa được phủ sóng toàn dân, chưa có những trung tâm dữ liệu lớn...). An ninh mạng, an toàn thông tin, dữ liệu còn nhiều bất cập.
Thủ tướng cơ bản nhất trí với tinh thần chủ đề năm 2026 là: "Bứt phá kinh tế số - Lấy kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo làm trụ cột phát triển mới bền vững hơn, thông minh hơn".
Đồng thời, phương châm hành động là: Quán triệt sâu sắc và bám sát tuyệt đối sự lãnh đạo, chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm và Ban Chỉ đạo, chúng ta cần chuyển đổi mạnh mẽ tư duy từ triển khai theo đầu việc sang quản trị theo kết quả, lấy sản phẩm thực chất và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả.
Nhấn mạnh "tư tưởng phải thông", Thủ tướng nêu rõ, muốn tăng trưởng 2 con số, phát triển nhanh, bền vững thì phải lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số gắn với triển khai Đề án 06 làm nền tảng; đồng thời quyết tâm phải cao, nỗ lực phải lớn, hành động phải quyết liệt, làm việc nào dứt việc đó, làm việc nào ra việc đó.
Trong tổ chức thực hiện, phải bảo đảm nguyên tắc "6 rõ", đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi và tăng cường kiểm tra, giám sát.
"Xác định dữ liệu là tài nguyên chiến lược, là nền tảng cốt lõi để bứt phá kinh tế số, trọng tâm là kinh tế dữ liệu; đa dạng hóa huy động và sử dụng tối ưu các nguồn lực", Thủ tướng lưu ý.
Thủ tướng cho rằng, nếu năm 2025 là năm đặt nền tảng, đặt cơ sở, tạo đà, tạo lực, tạo khí thế, tạo niềm tin để phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và triển khai Đề án 06 thì năm 2026 phải đột phá, xoay chuyển tình thế và tăng tốc bứt phá, chuyển đổi trạng thái mạnh mẽ từ thụ động quản lý là chính sang chủ động kiến tạo phát triển và phục vụ nhân dân.
Thủ tướng cũng yêu cầu quán triệt tinh thần với 24 từ khóa: Nhà nước kiến tạo – Doanh nghiệp tiên phong – Cán bộ đi đầu – Công tư đồng hành – Đất nước phát triển – Nhân dân thụ hưởng.
Bố trí ngân sách cho các nhiệm vụ trọng điểm ngay quý I
Trong nhiều nhiệm vụ phải làm ngay, Thủ tướng yêu cầu hoàn thiện thể chế, cơ chế chính sách đột phá, nhất là kinh tế dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.
Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công an, Bộ Công Thương khẩn trương xây dựng và trình ban hành văn bản hướng dẫn Luật Chuyển đổi số, Luật Trí tuệ nhân tạo, Luật An ninh mạng, Luật Thương mại điện tử bảo đảm thời điểm ban hành và hiệu lực thi hành đồng bộ với luật, tránh khoảng trống pháp lý.
Đồng thời, ông yêu cầu Bộ Công an nhanh chóng đưa Trung tâm dữ liệu quốc gia số 1 vận hành chính thức và chủ trì, phối hợp với các doanh nghiệp dán nhãn dữ liệu, dữ liệu hóa, phục vụ xây dựng các nền tảng AI tự chủ của Việt Nam trong năm 2026.
Với tinh thần không để ai bị bỏ lại phía sau trong tiếp cận điện và sóng, Thủ tướng giao Bộ Khoa học và Công nghệ triển khai đồng bộ các giải pháp thúc đẩy dịch vụ Internet vệ tinh quỹ đạo tầm thấp sớm đi vào hoạt động và vận hành thương mại trong năm 2026.
Đồng thời, chỉ đạo các doanh nghiệp viễn thông đẩy mạnh đầu tư các trạm phát sóng 5G phủ sóng toàn quốc trong năm 2026, Viettel là doanh nghiệp chủ trì. Bộ Công Thương với vai trò cơ quan quản lý nhà nước chỉ đạo Tập đoàn Điện lực xây dựng giải pháp khắc phục để không còn thôn, bản thiếu điện.
Nhằm bảo đảm nguồn lực, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển nền kinh tế số, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính ưu tiên kinh phí cho đào tạo nhân lực; hoàn thành việc rà soát, bố trí ngân sách tập trung cho các nhiệm vụ trọng điểm ngay trong quý I/2026, bảo đảm duy trì tối thiểu 3% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho chuyển đổi số.
Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì hoàn thành việc lựa chọn, xác định danh mục và giao nhiệm vụ phát triển các sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên, nhất là AI, UAV, lĩnh vực điện hạt nhân, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, kinh tế sáng tạo, kinh tế tầm thấp, đường sắt tốc độ cao…
Báo cáo tại phiên họp, đại diện các bộ ngành cho biết việc phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 tiếp tục được triển khai mạnh mẽ, đạt nhiều kết quả quan trọng.
Hiện đã có kế hoạch xây dựng 3 trung tâm nghiên cứu quốc gia và 9 phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia; phần lớn người dân được phủ sóng 5G.
Tính đến 23/2, Cổng Sáng kiến quốc gia tiếp nhận 28 sáng kiến đột phá và 32 đề xuất công nghệ chiến lược; tiếp nhận 254 đơn đăng ký sáng chế và cấp 159 văn bằng bảo hộ.
Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đã kết nối 15 bộ, ngành, 1 doanh nghiệp nhà nước (Tập đoàn Điện lực), 3 doanh nghiệp viễn thông và 34 địa phương, tiếp nhận 2,57 tỷ lượt tra cứu, xác thực. Nền tảng VNeID đạt 94 triệu hồ sơ định danh, 68 triệu tài khoản kích hoạt.
Đã cắt giảm, đơn giản hóa 2.690/3.085 thủ tục hành chính (87,2%) và 1.973/2.371 điều kiện kinh doanh (83,2%), giúp tiết kiệm khoảng 34,6 nghìn tỷ đồng (28% chi phí tuân thủ); hoàn thành đơn giản hóa 1.061/1.084 thủ tục hành chính liên quan giấy tờ công dân (98%); từ 1/7/2025 đến 7/1/2026, 34 địa phương tiếp nhận 29,4 triệu hồ sơ, trong đó 24 triệu hồ sơ trực tuyến, tỉ lệ đúng hạn đạt 91%.
Giải ngân vốn đầu tư công đến 31/1/2026 đạt 858.621 tỷ đồng (94,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao); đến 09/02/2026, 100% địa phương đã xử lý 25.885 cơ sở nhà, đất dôi dư.
Cũng trong năm 2025, đã khởi công một số nhà máy sản xuất chip của Viettel, FPT, Hà Nội…