Nepal nối lại tìm kiếm sau khi thời tiết cải thiện
Tính đến ngày 29/8, thảm họa đã khiến ít nhất 675 người ở Nepal và 16 người tại Tây Tạng thiệt mạng. Nhiều nhà cửa, cầu cống và các nhà máy thủy điện bị dòng nước cuốn trôi.
Ít nhất 3.000 người vẫn đang mất tích, trong đó Nepal có khoảng 2.498 người, còn huyện Gyirong của Tây Tạng có khoảng 546 người. Trong số những người mất tích có nhiều tín đồ đạo Hindu từ Ấn Độ đến khu vực này hành hương.
Cảnh sát Nepal cho biết mưa lớn và sương mù dày đặc từng khiến hoạt động tìm kiếm, cứu hộ phải tạm ngừng. Đến chiều 29/8, khi thời tiết có phần thuận lợi hơn, lực lượng cứu hộ được triển khai trở lại, trong đó có cả trực thăng.
Trước đó, ngày 28/8, công tác cứu hộ cũng đã phải tạm dừng do một hồ nước hình thành sau lũ tại khu vực biên giới Trung Quốc - Nepal bắt đầu tràn. Nước từ hồ đổ xuống sông Lhende Khola và tiếp tục chảy vào hệ thống sông Trishuli của Nepal, làm gia tăng nguy cơ lũ tiếp diễn.
Phía Trung Quốc cho biết nguy cơ hồ nước tràn bờ hiện đã giảm. Một phần lòng hồ đã bắt đầu lộ ra, trong khi hình ảnh vệ tinh cho thấy nước đang dần thoát đi và diện tích hồ đã thu hẹp.
Tuy nhiên, giới chức Nepal cho biết hiện vẫn phải theo dõi hai hồ nước ở khu vực thượng nguồn. Nguy cơ lũ vẫn chưa thể loại trừ hoàn toàn cho tới khi lượng nước trong cả hai hồ được rút hết.
Tại thủ đô Kathmandu, thân nhân của những người mất tích tập trung bên ngoài Maharajgunj Medical Campus, nơi một số thi thể được đưa về. Các gia đình tìm kiếm người thân thông qua những bức ảnh thi thể được dán tại cổng và tường của cơ sở y tế.
Malaysia cũng có ít nhất 91 công dân được xác định là “không thể liên lạc” tại Nepal và Tây Tạng. Gia đình các nạn nhân đang chờ thông tin. Bộ Ngoại giao Malaysia cho biết hoạt động tìm kiếm và xác minh danh tính vẫn đang được tiến hành.
Bộ trưởng Tài chính Nepal Swarnim Wagle nói với Reuters rằng chính phủ bước đầu ước tính chi phí tái thiết sau thảm họa vào khoảng 4-5 tỷ USD. Con số cuối cùng sẽ phụ thuộc vào kết quả đánh giá toàn diện về mức độ thiệt hại đối với cơ sở hạ tầng và các khu vực bị ảnh hưởng.
Nepal cần hỗ trợ kỹ thuật, Ấn Độ và Trung Quốc cử chuyên gia
Ngoại trưởng Nepal Shisir Khanal cho biết nước này hiện không cần các quốc gia khác hỗ trợ những hoạt động tìm kiếm, cứu hộ thông thường, nhưng rất cần các đội ngũ chuyên môn trong một số lĩnh vực đặc biệt; trong đó có việc giải cứu những người mắc kẹt trong đường hầm, khôi phục giao thông và liên lạc sau khi nhiều cây cầu bị cuốn trôi, nhận dạng thi thể, xét nghiệm DNA cũng như kéo dài thời gian bảo quản thi thể.
Nepal đã đề nghị hỗ trợ kỹ thuật quốc tế nhằm bù đắp những hạn chế về nhân lực và năng lực chuyên môn trong nước. Ngày 29/8, một đội chuyên gia về cứu hộ đường hầm của Ấn Độ đã tới Nepal. Trung Quốc cũng cử 5 chuyên gia cứu hộ đường hầm sang tham gia hỗ trợ, trong khi 4 chuyên gia khác dự kiến sẽ tới Nepal trong thời gian tới. Ấn Độ đã điều 3 chuyến máy bay, vận chuyển tổng cộng khoảng 60 tấn hàng cứu trợ, gồm chăn, thuốc men và thực phẩm.
New Delhi cũng đề nghị cử thêm các đội ứng phó thảm họa, các bộ cầu lắp ghép và các nhóm kỹ thuật tới Nepal nhằm hỗ trợ khôi phục hệ thống giao thông và thông tin liên lạc bị phá hủy bởi trận lũ.
Thảm họa lũ bùn xuyên biên giới ngày 26/8 không chỉ gây thương vong lớn mà còn đặt Nepal trước một nhiệm vụ tái thiết khổng lồ. Với mức chi phí sơ bộ lên tới 4-5 tỷ USD, việc khôi phục cầu đường, điện, thông tin liên lạc và các cơ sở hạ tầng bị cuốn trôi nhiều khả năng sẽ kéo dài trong thời gian đáng kể.
Hàng trăm thi thể bị cuốn xuống hạ lưu, nguy cơ bùng phát dịch bệnh
Nhà chức trách Nepal cho biết một số thi thể được tìm thấy đã phân hủy nghiêm trọng, không thể nhận dạng bằng mắt thường.
Khi lực lượng cứu hộ mở rộng tìm kiếm, các khu vực bị ảnh hưởng đang phải đối mặt với khủng hoảng nhân đạo và nguy cơ y tế công cộng đặc biệt nghiêm trọng. Hàng trăm thi thể được cho là đã bị dòng nước và bùn đất cuốn trôi hàng chục km xuống các vùng hạ lưu. Tại nhiều khu dân cư chịu ảnh hưởng nặng và các điểm tập kết thi thể tạm thời, mùi tử khí nồng nặc bắt đầu lan rộng, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ phát sinh các vấn đề vệ sinh và dịch bệnh.
Theo The Kathmandu Post, các trận lũ bùn lớn trên sông Bhote Koshi và Trishuli đã cuốn theo hàng trăm nạn nhân xuống hạ lưu. Các đội tìm kiếm cứu hộ phát hiện nhiều thi thể bị cuốn từ thượng nguồn tại các khu vực Dhading, Gorkha và Chitwan, địa phương nằm gần biên giới Ấn Độ. Tính đến ngày 28/8, riêng tại Chitwan, lực lượng cứu hộ đã vớt được hơn 230 thi thể.
Nhiều thi thể bị ngâm lâu trong nước, đồng thời chịu va đập mạnh bởi bùn đất và đá, khiến cơ thể biến dạng nghiêm trọng, rất khó nhận dạng. Trong nhiều trường hợp, thân nhân phải dựa vào hình xăm, đồ trang sức hoặc những phần quần áo còn sót lại để nhận diện người thân.
Do lo ngại nguy cơ mất vệ sinh và dịch bệnh, sau khi hoàn tất các thủ tục pháp lý, những thi thể này sẽ được chôn cất. Chính quyền huyện Chitwan cho biết sẽ lấy mẫu DNA của người chết để phục vụ việc nhận dạng về sau, trước khi mai táng họ tại những khu vực rộng, thông thoáng.
Tại một điểm xử lý thi thể tạm thời ở Chitwan, tình nguyện viên Subas Sunar cho biết có rất nhiều thi thể chưa kịp được bảo quản lạnh hoặc chụp ảnh, lập hồ sơ nhận dạng. Mùi tử khí đang phân hủy tại khu vực tập kết đã trở nên nồng nặc, khiến cảnh sát và tình nguyện viên gặp khó khăn khi tiếp cận.
Tại Nuwakot, một trong những khu vực chịu thiệt hại nặng nhất, các làng Gerku và Betrawati bị chôn vùi dưới những lớp bùn đất dày. Nhiều thi thể mắc kẹt dưới đống bùn trong điều kiện nóng ẩm đang phân hủy nhanh, khiến mùi tử khí lan khắp các khu dân cư.
Mất liên lạc, người dân rơi vào khủng hoảng nhân đạo
Ông Pramod Rijal, một nhân viên tòa án địa phương ở Nuwakot, đau đớn cho biết cha mẹ già và cô con gái 7 tuổi của ông đều đang mất tích.
Tuy nhiên, các phương tiện cứu hộ hạng nặng vẫn chưa thể tiếp cận nhiều khu vực bị tàn phá. Người dân không chỉ phải sống trong môi trường nồng nặc mùi thi thể mà còn đối mặt với tình trạng mất nước, mất điện và gián đoạn hoàn toàn hệ thống liên lạc.
Các chuyên gia y tế công cộng cảnh báo, nếu điều kiện bảo quản thi thể không sớm được cải thiện và quy trình thu gom, nhận dạng, an táng hợp vệ sinh không được đẩy nhanh, các khu vực bị thiên tai có thể đối mặt với khủng hoảng y tế thứ phát nghiêm trọng, kéo theo nguy cơ phát sinh và lây lan các bệnh truyền nhiễm.
Thảm họa vì vậy đang chuyển từ một cuộc khủng hoảng cứu hộ sang cuộc chạy đua với thời gian để kiểm soát nguy cơ y tế và vệ sinh môi trường tại các vùng bị cô lập.
Theo Singtao
