Nhóm bán quân sự Hezbollah ở Lebanon được nhiều nguồn tin Israel cho biết đã phóng một tên lửa đạn đạo Scud nhằm vào căn cứ không quân Palmachim của Israel, nhiều khả năng là biến thể Scud-D hoặc một phiên bản Scud hiện đại hóa tương tự. Đây được xem là lần đầu tiên trong lịch sử một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo được phóng từ lãnh thổ Lebanon.
Diễn biến này xảy ra sau khi Israel tiến hành cuộc chiến quy mô lớn vào miền Nam Lebanon hồi đầu tháng 3, nối tiếp chiến dịch không kích cường độ cao mà Israel và Mỹ phát động nhằm vào Iran từ ngày 28/2. Dù từ lâu các nguồn tin Israel đã cáo buộc Hezbollah sở hữu tên lửa đạn đạo có nguồn gốc Triều Tiên thông qua Syria, nhưng chúng chưa từng được sử dụng trong chiến đấu. Vụ phóng tên lửa lần này cho thấy mức độ leo thang vượt xa các cuộc đối đầu trước đây.
Căn cứ không quân Palmachim là một cơ sở quân sự trọng yếu của Israel nằm trên bờ Địa Trung Hải, phía nam Tel Aviv. Đây là một trong những căn cứ nhạy cảm nhất do Lực lượng Phòng vệ Israel vận hành, với nhiều chức năng chiến lược quan trọng. Không chỉ là nơi thử nghiệm các loại tên lửa đạn đạo như Jericho và các hệ thống phòng thủ tên lửa như Arrow, Palmachim còn là trung tâm của chương trình không gian Israel và là địa điểm duy nhất nước này phóng vệ tinh độc lập. Căn cứ này cũng là nơi đặt các đơn vị tình báo không quân tinh nhuệ cùng nhiều lực lượng máy bay không người lái chiến đấu, trinh sát và giám sát.
Với vai trò là một mắt xích quan trọng trong hạ tầng chiến lược của Israel, Palmachim thông thường được bảo vệ nghiêm ngặt. Tuy nhiên, các nguồn tin địa phương cho biết hệ thống phòng thủ tên lửa của Israel đang bị suy giảm nghiêm trọng do các đợt tấn công liên tiếp bằng tên lửa từ Iran, khiến nhiều mục tiêu trên toàn quốc trở nên dễ bị tổn thương. Việc một phần hệ thống phòng thủ Arrow có thể đã bị phá hủy càng làm suy yếu năng lực đánh chặn của Israel trước các cuộc tấn công từ Iran.
Theo các báo cáo, Hezbollah đã xây dựng kho tên lửa đạn đạo thông qua quan hệ chiến lược với chính quyền tại Syria, trước khi chính phủ này bị lật đổ vào tháng 12/2024 bởi các lực lượng bán quân sự được phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ và Israel hậu thuẫn. Trong những năm 1990 và 2000, Syria đã sản xuất hàng loạt các biến thể của thiết kế Scud dưới sự hỗ trợ của Triều Tiên, với năng lực được cải tiến dần theo thời gian khi có thêm công nghệ mới.
Một ví dụ là vào cuối thập niên 1990, hệ thống điều khiển khí động học đặc biệt đã được tích hợp, cho phép đầu đạn có khả năng cơ động khi quay trở lại khí quyển, từ đó thay đổi quỹ đạo dự kiến, tăng độ chính xác và giúp đầu đạn sống sót tốt hơn trước các hệ thống đánh chặn. Nâng cấp này được cung cấp bởi các kỹ sư từ công ty Tangun Trading của Triều Tiên.
Trong khi phiên bản Scud-D do Liên Xô thiết kế ban đầu mang đầu đạn khoảng 700 kg, tên lửa được cho là đã tấn công Palmachim theo các nguồn tin Israel có thể mang đầu đạn lên tới 1 tấn. Điều này cho thấy Hezbollah có thể đang vận hành các biến thể hiện đại hóa của Triều Tiên với thông số khác biệt.
Cả Scud-D và các biến thể mới hơn của Triều Tiên đều có độ chính xác vượt trội so với các phiên bản Scud cũ nhờ sử dụng hệ thống dẫn đường giai đoạn cuối, cho phép tấn công chính xác vào các mục tiêu cụ thể thay vì chỉ dùng để bắn phá diện rộng vào các thành phố. Biến thể tiên tiến nhất được biết đến của dòng Scud là Hwasong-9 cũng từng được sản xuất theo giấy phép tại Syria và có thể đã được chuyển giao cho Hezbollah.
Mặc dù mối đe dọa từ tên lửa Triều Tiên đối với Israel và các đối tác chiến lược như Thổ Nhĩ Kỳ và Mỹ đã giảm đáng kể sau khi Syria thất thủ vào cuối năm 2024, việc một phần đáng kể kho vũ khí của Syria được chuyển sang Hezbollah cho thấy nguy cơ này vẫn tồn tại, dù ở mức độ hạn chế hơn.
Việc Hezbollah sử dụng tên lửa đạn đạo cũng bổ sung cho các đợt tấn công bằng pháo phản lực và tên lửa chống tăng nhằm vào các mục tiêu của Israel, đồng thời phối hợp với các cuộc tập kích bằng tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái đang được Iran triển khai.
Phản ánh mức độ leo thang chưa từng có so với các cuộc xung đột trước đây giữa Israel và Hezbollah, lực lượng này được cho là đã triển khai đơn vị tinh nhuệ Radwan để tham chiến trên bộ lần đầu tiên, gây tổn thất nặng nề cho các đơn vị mặt đất của Israel, thậm chí mở rộng hoạt động vượt ra ngoài lãnh thổ Lebanon.
Theo MW
