close Đăng nhập

Ông Trump tuyên bố cuộc gặp ông Tập, ông Putin đã là "chiến thắng lớn" trước khi diễn ra

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố cuộc gặp ba bên với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã là một "chiến thắng lớn" trước khi diễn ra, sau khi được Bắc Kinh dành nghi thức đón tiếp đặc biệt.

Tổng thống Mỹ Donald Trump bắt tay với Tổng thống Nga Vladimir Putin, bên cạnh là Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trước buổi tiệc chào mừng tại Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc, ngày 18/11. Ảnh: Reuters.
Tổng thống Mỹ Donald Trump bắt tay với Tổng thống Nga Vladimir Putin, bên cạnh là Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trước buổi tiệc chào mừng tại Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) ở Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc, ngày 18/11. Ảnh: Reuters.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đánh giá cuộc gặp ba bên với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã là một "chiến thắng" ngay cả trước khi bắt đầu, sau khi được Bắc Kinh dành nghi thức đón tiếp đặc biệt long trọng tại Thâm Quyến. Tuy nhiên, giới phân tích nhận định cuộc gặp chưa chắc tạo ra những thỏa thuận lớn, trong khi các quốc gia nhỏ hơn trong khu vực lo ngại lợi ích của họ có thể bị gạt sang một bên.

Cuộc gặp ngoại giao chưa từng có tiền lệ giữa lãnh đạo ba cường quốc sở hữu kho vũ khí hạt nhân hàng đầu thế giới diễn ra trong bối cảnh bất đồng sâu sắc về thương mại, xung đột Ukraine, Iran và kiểm soát vũ khí hạt nhân. Dù cả ba nhà lãnh đạo đều có lý do để xuất hiện cùng nhau, khả năng đạt được đồng thuận thực chất lại là câu chuyện hoàn toàn khác.

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông Trump đặc biệt nhấn mạnh nghi thức đón tiếp hoành tráng dành cho mình khi đặt chân tới Trung Quốc. Sự tiếp đón này tương phản rõ rệt với cách các nhà lãnh đạo khác được chào đón, trong đó có Tổng thống Nga Vladimir Putin. Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi thậm chí đến Trung Quốc mà không có bất kỳ nghi lễ đón tiếp đặc biệt nào.

Ông Tập Cận Bình trực tiếp ra sân bay đón ông Trump. Đây là lần đầu tiên kể từ khi trở thành Chủ tịch Trung Quốc, ông Tập đích thân đón một nhà lãnh đạo nước ngoài tới thăm. Động thái này được xem là sự đáp lại cử chỉ tương tự của ông Trump tại căn cứ không quân Andrews hồi tháng 9, trong lần gần nhất hai nhà lãnh đạo gặp nhau. Hai người cũng có một cái ôm ngắn khi hội ngộ.

"Đây là một vị chủ tịch tuyệt vời, một trong những nhà lãnh đạo vĩ đại của Trung Quốc, và ông ấy chưa bao giờ ra sân bay đón bất kỳ ai", ông Trump nói khi được hỏi mong đợi điều gì từ cuộc gặp ba bên.

"Không chỉ có vậy, còn có nghi thức long trọng, vẻ đẹp, sự hoành tráng, hàng nghìn người, những em nhỏ, binh sĩ, tất cả mọi thứ. Đó là sự tôn trọng rất lớn và tôi trân trọng điều đó. Đây là một chiến thắng lớn đối với chúng tôi. Đồng thời cũng là chiến thắng lớn đối với Trung Quốc", Tổng thống Mỹ nói thêm.

Ông Trump đến Thâm Quyến sau khi ông Tập và ông Putin có những bài phát biểu mang thông điệp chỉ trích mạnh mẽ tại hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC). Cả hai cùng lên án chủ nghĩa "bảo hộ" thương mại và các biện pháp trừng phạt của phương Tây.

Trong các phiên thảo luận APEC hôm 19/11, ông Tập một lần nữa nhấn mạnh quan điểm ủng hộ thương mại "tự do và cởi mở". Trong khi đó, các nhà lãnh đạo phương Tây cho rằng mô hình tăng trưởng của Trung Quốc, vốn ưu tiên sức mạnh công nghiệp hơn tiêu dùng trong nước, tạo ra sự cạnh tranh không công bằng và làm gia tăng những mất cân đối trong thương mại toàn cầu, đe dọa sự ổn định của nền kinh tế thế giới.

Về phần mình, ông Putin, trong bối cảnh Nga vừa chịu một đòn giáng mạnh sau khi một cây cầu trọng yếu nối bán đảo Crimea với lãnh thổ Nga bị phá hủy nghiêm trọng trong cuộc chiến Ukraine, khẳng định nước này là một bộ phận không thể tách rời trong hệ thống an ninh lương thực và năng lượng của khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Ông Trump phát biểu trước các đại biểu rằng Mỹ đã là một cường quốc Thái Bình Dương trong hàng trăm năm, đồng thời ca ngợi sức mạnh của nền kinh tế nước này.

Đề cập trí tuệ nhân tạo (AI), Tổng thống Mỹ nhận định: "Công nghệ này gần như hoàn toàn mang lại những điều tốt đẹp, nhưng cũng có một số yếu tố tiêu cực và chúng ta phải hết sức thận trọng". Ông đồng thời phản đối các quy định có thể "bóp nghẹt" sự phát triển của ngành công nghiệp AI.

Tranh luận khó khăn về kiểm soát vũ khí hạt nhân

Ông Trump khẳng định kiểm soát vũ khí hạt nhân phải là một trong những nội dung trọng tâm của hội nghị, bất chấp việc Trung Quốc nhiều lần phản đối tham gia các cuộc đàm phán cùng Washington và Moscow. Hai nước này hiện sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn hơn Trung Quốc rất nhiều.

"Trung Quốc đang đẩy mạnh hết tốc lực việc chế tạo vũ khí hạt nhân. Tôi rất muốn họ không làm điều đó", ông Trump nói.

"Tuy nhiên, khi họ nhìn tôi và nói: 'Được thôi, chúng tôi sẽ làm điều đó, nhưng ông có giảm 2.000 đầu đạn hạt nhân của mình không?', thì đó là một việc khó khăn đối với tôi", ông nói, đồng thời thừa nhận: "Có lẽ đối với họ cũng khó khăn như vậy".

Tổng thống Mỹ cũng từng bày tỏ mong muốn gặp nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, nhưng đến nay chưa có xác nhận về khả năng cuộc gặp sắp diễn ra. Trong khi đó, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung hôm thứ Năm cho biết ông hy vọng việc nối lại đối thoại với Triều Tiên sẽ tạo nền tảng cho một nền hòa bình lâu dài trên bán đảo Triều Tiên.

Trước khi bước vào cuộc hội đàm ba bên, ông Trump sẽ gặp ông Tập và tham dự một bữa trưa làm việc với nhà lãnh đạo Trung Quốc. Các quan chức Mỹ và Nga cho biết Tổng thống Mỹ cũng sẽ có cuộc gặp riêng với ông Putin. Tuy nhiên, phía Moscow khẳng định hai nhà lãnh đạo không có kế hoạch tổ chức một cuộc đàm phán toàn diện trong cuộc gặp này.

Chuyến công du châu Á mang đến cho ông Trump cơ hội thể hiện ảnh hưởng của Mỹ, củng cố quan hệ với các đồng minh trong khu vực và thúc đẩy một bước đột phá ngoại giao đáng chú ý với cả ông Tập lẫn ông Putin.

Tuy nhiên, khi trở về nước, Tổng thống Mỹ vẫn phải đối mặt với hàng loạt thách thức về chính trị và chính sách. Trong đó có những hệ lụy từ cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đầy căng thẳng, bê bối gián điệp liên quan đến Nvidia, cùng hàng loạt sự cố gián đoạn trong lĩnh vực công nghệ và hàng không khiến người dân Mỹ lo ngại.

Theo ông Craig Singleton, chuyên gia thuộc Quỹ Bảo vệ các nền dân chủ (Foundation for Defense of Democracies), ba nhà lãnh đạo có nhiều lý do để xuất hiện cùng nhau, nhưng lại có ít cơ sở hơn để đạt được đồng thuận về các vấn đề thực chất, do bất đồng liên quan đến Ukraine, Iran, vũ khí hạt nhân, thương mại và quá trình mở rộng sức mạnh quân sự của Trung Quốc.

"Một bức ảnh chụp chung có thể mang lại lợi ích cho cả ba nhà lãnh đạo", ông Singleton nhận định, đồng thời cho rằng "việc thống nhất chương trình nghị sự khó khăn hơn nhiều".

Căng thẳng gia tăng

Các quan chức Nhà Trắng cho biết ông Trump không có kế hoạch đề cập vấn đề chiến tranh Ukraine trong cuộc gặp, dù trước đó Tổng thống Mỹ để ngỏ khả năng đưa nội dung này vào chương trình nghị sự. Lần gần nhất ông Trump gặp ông Putin là tại Alaska vào năm 2025, trong cuộc đàm phán không thể giúp chấm dứt cuộc xung đột.

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông Trump cũng khẳng định sẽ không tìm kiếm sự trợ giúp của Nga và Trung Quốc để chấm dứt xung đột Iran.

Cuộc đàm phán giữa ông Trump và ông Tập sẽ là dịp để đánh giá liệu thỏa thuận đình chiến thương mại đạt được trong tháng này giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới có thể duy trì lâu dài hay không.

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh căng thẳng gia tăng sau những thông tin cho rằng chip Nvidia đang bị chuyển hướng sang Trung Quốc thông qua các quốc gia Đông Nam Á. Vấn đề này làm dấy lên nghi vấn về hiệu quả của các biện pháp hạn chế xuất khẩu công nghệ Mỹ, đồng thời đặt ra câu hỏi về khả năng tiếp cận công nghệ tiên tiến của Trung Quốc trong tương lai.

"Đây là điều tồi tệ nhất của Bắc Kinh. Trung Quốc muốn có quyền tiếp cận chip thông qua một thỏa thuận có thể đàm phán trực tiếp với tổng thống Mỹ. Nhưng thay vào đó, họ có thể phải đối mặt với những hạn chế xuất khẩu chip được cả hai đảng tại Mỹ đưa vào luật", ông Singleton nhận định.

Theo CNA, Reuters

Thế giới

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đích thân đón Tổng thống Mỹ Donald Trump tại sân bay quốc tế tại Thâm Quyến hôm 18/11. Ảnh: NYTimes.

Quan hệ giữa ông Trump và ông Tập trước phép thử lớn nhất giữa căng thẳng chip AI và đất hiếm

Dù được Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dành nghi thức đón tiếp đặc biệt tại Thâm Quyến, Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn đối mặt sức ép ngày càng lớn từ Quốc hội và các cố vấn trong chính quyền, yêu cầu siết kiểm soát chip AI, nối lại bán vũ khí cho Đài Loan và có lập trường cứng rắn hơn với Bắc Kinh.