Trên mạng xã hội và một số hội nhóm ô tô gần đây xuất hiện thông tin VinFast sắp phải cho xe điện của các hãng khác sử dụng chung trạm sạc V-Green. Thông tin này bắt nguồn từ quy chuẩn mới vừa được Bộ Công Thương ban hành, nhưng cách diễn giải trên chưa phản ánh đầy đủ nội dung văn bản.
VinFast có bắt buộc mở trạm sạc cho hãng khác?
Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư 61/2026/TT-BCT kèm Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trụ sạc, trạm sạc xe điện QCVN 32:2026/BCT, có hiệu lực từ ngày 1/7/2027.
Cụ thể, điều 1.3.3 của QCVN 32:2026/BCT quy định trạm sạc phải bảo đảm khả năng kỹ thuật để dùng chung cho các phương tiện chạy điện có cổng sạc tương thích với loại đầu nối, chế độ sạc và cấu hình kỹ thuật mà trạm hỗ trợ.
Cụm từ "dùng chung" trong quy định này khiến nhiều người hiểu rằng mọi trạm sạc sẽ phải phục vụ xe của tất cả thương hiệu. Từ đó xuất hiện thông tin cho rằng VinFast sẽ buộc phải mở hệ thống trạm sạc cho xe hãng khác sử dụng.
Trao đổi với VietTimes, luật sư Lê Văn Kiên, Trưởng Văn phòng luật sư Ánh sáng Công lý cho rằng cần phân biệt giữa khả năng tương thích về kỹ thuật và nghĩa vụ cung cấp dịch vụ cho mọi khách hàng.
Theo ông Kiên, qua nội dung Thông tư 61 và QCVN 32, chưa có quy định trực tiếp buộc đơn vị vận hành trạm sạc tư nhân phải cung cấp dịch vụ cho mọi phương tiện của mọi thương hiệu chỉ vì phương tiện đó tương thích về kỹ thuật.
Bên cạnh loại đầu nối, Điều 3.3.5 của QCVN 32:2026/BCT còn đề cập các điều kiện liên quan đến chế độ sạc, dải điện áp và dòng điện, chức năng giao tiếp và liên động an toàn. Điều này có nghĩa khả năng tương thích không chỉ phụ thuộc vào việc xe và trụ sạc có đầu nối phù hợp.
Với cấu hình tương thích đã công bố, trụ sạc phải có khả năng kết nối, khởi tạo, duy trì và kết thúc phiên sạc.
Theo luật sư Lê Văn Kiên, QCVN 32 đã tạo nền tảng pháp lý và kỹ thuật cho khả năng dùng chung hạ tầng sạc xe điện, nhưng chưa nên diễn giải thành quy định buộc V-Green phải mở toàn bộ hệ thống trạm sạc cho xe của các hãng khác mà không kèm điều kiện.
Luật sư Lê Văn Kiên lưu ý, nếu một trạm đã công bố hỗ trợ một cấu hình nhất định nhưng lại sử dụng giải pháp kỹ thuật hoặc phần mềm để vô hiệu hóa khả năng tương thích đó, vấn đề tuân thủ quy chuẩn có thể được đặt ra.
Hạ tầng sạc tại Việt Nam đang mở rộng nhanh
Quy chuẩn mới được ban hành trong bối cảnh số lượng trạm sạc và trạm đổi pin tại Việt Nam tăng mạnh, nhưng quy mô giữa các đơn vị còn chênh lệch lớn.
V-Green hiện là mạng lưới lớn nhất với hơn 155.000 cổng sạc đang hoạt động trên 34 tỉnh, thành cả nước. V-Green cũng triển khai 99 trạm sạc quy mô lớn dọc các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ trên cả nước.
Ngoài V-Green, hạ tầng sạc ô tô điện tại Việt Nam còn có sự tham gia của ChargeLink, NovaCharge, Eboost, Tasco Smart Charge, ESKY và Rabbit EVC, với tổng cộng hơn 350 trụ đã được kết nối trên một nền tảng chung. Tasco Auto và Ford Việt Nam cũng đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới hợp tác lên 86 điểm sạc trong năm 2026.
Ở mảng xe máy điện, thị trường cũng xuất hiện nhiều mạng đổi pin. V-Green đã triển khai hơn 60.000 tủ đổi pin trên toàn quốc và đặt mục tiêu nâng quy mô lên 150.000 điểm.
Selex vận hành khoảng 118 trạm tại Hà Nội, TP.HCM và Huế, trong khi Honda hiện có 25 điểm đổi pin tại các HEAD ở Hà Nội và dự kiến nâng lên 50 điểm.
Về công suất, các trạm sạc ô tô điện tại Việt Nam hiện có nhiều mức, từ 11 kW, 30 kW, 60-80 kW đến 120-150 kW, cao nhất khoảng 300 kW.
Trong khi đó, ông Võ Minh Lực, COO BYD Việt Nam, cho biết hãng có kế hoạch triển khai trạm sạc siêu nhanh công suất 1.500 kW tại Việt Nam ngay trong năm 2026.
Trong bối cảnh hạ tầng sạc đang mở rộng nhanh cả về quy mô lẫn công suất, QCVN 32:2026/BCT sẽ tạo ra khung kỹ thuật chung cho thị trường từ ngày 1/7/2027.
