Quan điểm này được Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú nêu tại hội thảo “Tăng khả năng hấp thụ vốn cho doanh nghiệp", tổ chức hôm 25/7.
Cụ thể, theo ông Đào Minh Tú, doanh nghiệp và ngân hàng đều đang trong tình trạng ‘tồn kho’. Doanh nghiệp đang đối diện với thách thức là cầu đầu tư và tiêu dùng trong nước cũng như quốc tế suy giảm, dẫn đến tình trạng tồn kho hàng hóa. Trong khi đó, các ngân hàng vẫn thừa tiền, huy động vốn tốt (mà huy động được thì rất cần cho vay ra) nhưng thực tế tín dụng trong nửa đầu năm 2023 vẫn tăng thấp.
Bên cạnh đó, nếu nhìn sâu hơn vào mối quan hệ giữa doanh nghiệp và ngân hàng, cũng như giữa các doanh nghiệp với nhau, vẫn còn tồn tại vấn đề về niềm tin.
“Bản thân các doanh nghiệp cũng còn rất hạn chế, khó khăn trong nhiều lĩnh vực, đặc biệt vấn đề minh bạch dòng tiền, minh bạch báo cáo tài chính của doanh nghiệp cũng vẫn là một trong những tồn tại, vì vậy việc chuyển từ trạng thái cho vay bằng tài sản đảm bảo sang quản lý bằng dòng tiền của ngân hàng gặp khó”, ông Tú nói.
Phó Thống đốc cho hay, NHNN sẽ tiếp tục giảm lãi suất nếu có điều kiện. Trường hợp NHNN chưa có điều kiện giảm lãi suất thì các ngân hàng thương mại phải giảm lãi suất cho vay trên cơ sở giảm chi phí để hỗ trợ doanh nghiệp.
Tuy nhiên, theo ông Tú, chính sách tiền tệ không phải “đôi đũa thần” để giải quyết mọi vấn đề, và giảm lãi suất cũng chỉ là một công cụ, chỉ hỗ trợ được doanh nghiệp chứ không thay thế được các công cụ khác. Bởi, tiền huy động ngắn hạn trong dân (ở các ngân hàng) đang phải ‘gánh’ cho nhu cầu vốn trung và dài hạn của nền kinh tế. Khi thị trường vốn trầm lắng, các ngân hàng phải gánh thêm một khối lượng lớn hơn nữa.
“Trong ngắn hạn, giảm lãi suất có thể xử lý khó khăn cho doanh nghiệp nhưng về trung và dài hạn sẽ là câu chuyện về nợ xấu, an toàn hệ thống”, ông Tú nhấn mạnh. Dù vậy, NHNN sẽ tiếp tục thể hiện quyết tâm cao nhất, sử dụng linh hoạt hơn nữa các công cụ nhằm điều tiết thị trường, đảm bảo thanh khoản cho nền kinh tế.
Từ đầu năm 2023 tới nay, NHNN đã 4 lần điều chỉnh giảm các mức lãi suất (lãi suất điều hành, trần lãi suất tiền gửi bằng VND kỳ hạn dưới 6 tháng và trần lãi suất cho vay ngắn hạn bằng VND đối với một số ngành, lĩnh vực) với mức giảm 0,5-2,0%/năm nhằm tạo điều kiện cho TCTD tiếp cận nguồn vốn từ NHNN với chi phí thấp hơn.
Ngoài ra, NHNN đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, làm việc trực tiếp với các TCTD, yêu cầu các TCTD tiết giảm chi phí hoạt động, giảm lãi suất tiền gửi, qua đó tạo dư địa để giảm lãi suất cho vay./.
