Nepal: Số người chết trong thảm họa đã vượt 1.000 người, 4.599 người mất tích
Quy mô thảm họa lũ bùn đá xảy ra ngày 26/8 tại khu vực Himalaya tiếp tục tăng mạnh khi lực lượng chức năng Nepal mở rộng tìm kiếm nạn nhân.
Theo Tân Hoa xã, chiều 1/9 cảnh sát Nepal cho biết đã tìm thấy 1.010 thi thể, trong khi 4.599 người vẫn mất tích. Con số này cho thấy thảm họa không chỉ là một trận lũ bùn đá thông thường mà đã trở thành một trong những thiên tai nghiêm trọng nhất tại khu vực Himalaya trong nhiều năm qua.
Dòng bùn đất, đá tảng và nước từ vùng núi cao đã tràn xuống các thung lũng, phá hủy nhà cửa, đường sá, cầu cống và nhiều công trình thủy điện. Nhiều khu vực bị cô lập khiến công tác thống kê thương vong và tìm kiếm người mất tích gặp rất nhiều khó khăn.
Một trong những điểm nóng của hoạt động cứu hộ là các đường hầm thuộc những dự án thủy điện ở miền Bắc Nepal, nơi nhiều công nhân được cho là đã bị mắc kẹt sau khi lối ra bị bùn đất và đá tảng bịt kín.
Trước đó, quân đội Nepal cho biết đã giải cứu 208 người khỏi một đường hầm tại công trình thủy điện Trishuli-3, trong đó có 38 công dân Trung Quốc và 4 công dân Ấn Độ.
Việc cứu được hàng trăm người mang lại hy vọng cho lực lượng cứu hộ, nhưng hàng nghìn trường hợp mất tích cho thấy chiến dịch tìm kiếm vẫn còn rất nan giải và lâu dài
Trung Quốc: 16 người chết, 546 người mất tích - “Kilomet cuối” trở thành mặt trận khó khăn nhất
Ở phía Trung Quốc, khu vực chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất là cửa khẩu Gyirong thuộc huyện Gyirong, thành phố Shigatse, Tây Tạng.
The Paper chiều 1/9 dẫn số liệu được chính quyền Khu tự trị Tây Tạng công bố, trận lũ bùn đá đã khiến 16 người thiệt mạng và 546 người mất tích. Số liệu này vẫn như đã công bố chiều 29/8.
Thảm họa đã biến khu vực cửa khẩu Gyirong thành một vùng ngập đầy bùn đất và đá tảng. Khu vực bị ảnh hưởng rộng khoảng 0,7 km², trong đó nhiều công trình bị phá hủy hoặc vùi lấp. Lực lượng cứu hộ Trung Quốc đã liên tục sử dụng thiết bị dò tìm sự sống, chó nghiệp vụ, máy xúc và các phương tiện kỹ thuật để tìm kiếm người mất tích.
Đến ngày 1/9, lực lượng cứu hộ đã liên tục 4 ngày sử dụng thiết bị dò tìm sự sống và nhiều phương pháp khác để tìm kiếm trong toàn bộ khu vực 0,7 km² bị ảnh hưởng. Trọng tâm là vừa tìm kiếm người mất tích, vừa nhanh chóng khôi phục tuyến đường bộ vào cửa khẩu.
Tân Hoa xã cho biết ưu tiên hiện tại vẫn là mở thông tuyến đường bộ tới cửa khẩu và tiếp tục tăng cường tìm kiếm tại khu vực lõi. Nếu công tác tìm kiếm người mất tích là cuộc chạy đua với thời gian, thì việc mở lại tuyến đường vào Gyirong lại là cuộc chạy đua với địa hình. Tuyến quốc lộ G216, con đường huyết mạch dẫn nội địa tới cửa khẩu, đã bị dòng lũ bùn đá phá hủy nghiêm trọng.
Đến 10 giờ 50 ngày 1/9, lực lượng thi công đã mở đường tới vị trí chỉ còn cách cửa khẩu Gyirong chưa đầy 1 km. Nhưng “kilomet cuối” này lại chính là phần khó khăn nhất.
Theo CCTV, có khoảng 600 m đường hoàn toàn bị mất nền, trong khi dòng nước vẫn chảy mạnh và liên tục gây xói lở. Các máy xúc phải phối hợp theo dây chuyền, liên tục đào, san và đắp đá; xe tải vận chuyển đá dăm tới phía trước để từng bước tái tạo nền đường.
Tân Hoa xã cho biết công tác khôi phục đường đã bước vào giai đoạn khó khăn nhất và có khối lượng công việc lớn nhất. Gần 700 người đang tham gia mở đường, cùng hơn 300 máy móc thiết bị chuyên dụng được huy động.
Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng bởi khi đường bộ được nối lại, việc đưa người, phương tiện, nhiên liệu, lương thực và thiết bị cứu hộ vào khu vực thảm họa sẽ thuận lợi hơn rất nhiều.
Mưa lớn tiếp tục đe dọa lực lượng cứu hộ
Thách thức lớn nhất hiện nay không chỉ nằm ở lớp bùn đá đã đổ xuống mà còn ở nguy cơ thiên tai thứ cấp. Tân Hoa xã cho biết trong hai ngày gần đây khu vực vẫn xuất hiện mưa lớn. Vì vậy, bên cạnh việc đẩy nhanh tiến độ mở đường, lực lượng cứu hộ phải đặc biệt chú ý đến an toàn của chính mình.
Tại một đoạn đường có khúc cua lớn, không gian thi công đặc biệt hạn chế khiến máy móc khó xoay trở. Mưa kéo dài cũng làm các sườn núi xung quanh tiếp tục sạt lở, đá nhỏ thường xuyên rơi xuống.
Theo The Paper, để phát hiện chuyển động bất thường của địa hình, lực lượng cứu hộ đã triển khai radar AI theo dõi biến dạng ở cấp độ rất nhỏ. Tuy nhiên, do địa hình khúc cua che khuất tầm quan sát, các đội cứu hộ còn phải bố trí nhân viên cảnh giới thủ công, cứ khoảng 10 m lại có một chốt trực. Khi phát hiện đá rơi hoặc dấu hiệu nguy hiểm, họ dùng tín hiệu còi để cảnh báo toàn bộ công trường.
Một biện pháp đặc biệt cũng đã được triển khai: ba tuyến thang dây thoát hiểm với tổng chiều dài khoảng 180 m. Nếu nước sông bất ngờ dâng cao hoặc xuất hiện một trận lũ bùn đá mới, nhân viên có thể sử dụng các tuyến thang dây này để nhanh chóng rút lên các điểm tránh nạn.
Trung Quốc vừa cứu người, vừa tiếp tế bằng đường không
Trong lúc tuyến G216 chưa được nối thông hoàn toàn, trực thăng trở thành phương tiện quan trọng để duy trì hoạt động tại khu vực cửa khẩu. Các lực lượng cứu hộ và vật tư tiếp tục được đưa vào bằng đường không. Tại hiện trường đã xuất hiện thêm nhiều thiết bị tìm kiếm cứu nạn công nghệ cao, bên cạnh vật tư y tế và nhu yếu phẩm.
Các đội chó nghiệp vụ cũng được triển khai để tìm kiếm những người có thể đang bị vùi dưới bùn đất. Theo The Paper, ngày 31/8, lực lượng cứu hộ phát hiện tại khu vực trung tâm thảm họa một số đồ dùng trẻ sơ sinh và quần áo, cho thấy dưới lớp bùn và đá vẫn có thể còn nhiều phương tiện, công trình và con người bị chôn vùi.
Tình trạng này khiến việc tìm kiếm phải tiến hành hết sức thận trọng. Lực lượng cứu hộ không thể đơn giản dùng máy móc đào xới toàn bộ khu vực mà phải kết hợp giữa thiết bị dò tìm, chó nghiệp vụ và tìm kiếm thủ công.
Nguy cơ thảm họa thứ hai chưa biến mất
Một diễn biến đáng lo khác được phía Trung Quốc cảnh báo là nguy cơ hình thành các hồ chắn do sạt lở.
The Paper dẫn thông tin của Bộ Thủy lợi Trung Quốc, phân tích ảnh SAR lúc 5 giờ 14 ngày 31/8 cho thấy tại một khu vực tích nước hình thành trên sông Cuoqian của Nepal, diện tích mặt nước khoảng 83.000 m², đã giảm 14.000 m² so với 19 giờ ngày 30/8, lượng nước ước tính khoảng 650.000 m³. Tuy nhiên, các sông băng xung quanh vẫn có khả năng tiếp tục sụp đổ, tạo ra rủi ro đáng kể.
Ở hạ lưu khoảng 2,5 km còn tồn tại ba khu vực tích nước nhỏ, đều kết nối với dòng chảy. Một khu vực khác cũng được cảnh báo có nguy cơ sạt lở tiếp tục. Theo hình ảnh máy bay không người lái ngày 31/8, trong phạm vi 3 km phía hạ lưu một hồ chắn trước đó có nhiều khối sạt lở ở hai bên bờ. Hiện nước vẫn đang chảy qua, nhưng nếu các khối đất đá này tiếp tục sụp xuống lòng sông, chúng có thể hình thành hồ chắn mới.
Đây chính là lý do công tác cứu hộ phải đồng thời theo dõi cả những khu vực nằm phía trên và phía dưới vùng thảm họa. Trong những ngày tới, nhiệm vụ của lực lượng cứu hộ sẽ ngày càng phức tạp: vừa phải tìm kiếm những người còn mất tích, vừa bảo đảm an toàn trước mưa lớn và sạt lở mới, đồng thời khôi phục giao thông và các cơ sở hạ tầng thiết yếu.
Cuộc chiến với hậu quả của trận lũ bùn đá vì thế vẫn chưa kết thúc. Với Nepal, đó là cuộc tìm kiếm hàng nghìn người mất tích. Với Tây Tạng, đó vừa là cuộc tìm kiếm người sống sót, vừa là cuộc chạy đua mở lại tuyến đường huyết mạch vào cửa khẩu, trong khi phải ngăn chặn nguy cơ một đợt thiên tai thứ cấp xảy ra.
Theo Peopledaily, Thepaper
