Số liệu của Ngân hàng nhà nước (NHNN) cho biết, tính đến cuối tháng 7/2023, dư nợ tín dụng toàn ngành ngân hàng đạt khoảng 12,4 triệu tỉ đồng, tăng 4,3% so với đầu năm và tăng 8,7% so với cùng kỳ năm trước.
Theo CTCP Chứng khoán MB (MBS), tốc độ tăng trưởng tín dụng trên chưa bằng một nửa so với con số tăng trưởng 9,4% cùng kỳ năm ngoái, cũng như còn cách khá xa so với mục tiêu 14% - 15% mà NHNN đặt ra cho cả năm 2023.
MBS cho rằng, có 3 nguyên nhân chính khiến tốc độ tăng trưởng tín dụng thấp hơn so với kỳ vọng.
Thứ nhất, tổng cầu thế giới suy yếu khiến kinh tế Việt Nam giảm tốc rõ nét trong hai quý đầu năm với mức tăng trưởng GDP chỉ đạt 3,7%.
Thứ hai, thị trường bất động sản, khu vực thu hút nguồn vốn tín dụng lớn nhất, tiếp tục trầm lắng trong nửa đầu năm khi số lượng giao dịch giảm 40%; số lượng dự án hoàn thành xây dựng giảm 55% so với cùng kỳ năm ngoái.
Cuối cùng, mặt bằng lãi suất vẫn còn khá cao chưa thể kích thích nhu cầu vay vốn mở rộng sản xuất kinh doanh.
Theo MBS, tín dụng sẽ tăng tốc nhanh hơn trong nửa cuối năm 2023 khi xuất khẩu phục hồi tăng trưởng dương trên nền thấp của cùng kỳ năm ngoái và nhu cầu tiêu dùng của Trung Quốc khôi phục lại mạnh mẽ sau khi mở cửa.
Bên cạnh đó, hiệu ứng từ lãi suất cho vay giảm bắt đầu kích hoạt lại nhu cầu vay vốn của doanh nghiệp và người dân. Đồng thời, chính sách tài khoá như giảm thuế VAT từ 10% về 8%… sẽ phát huy tác dụng kích thích nhu cầu tiêu dùng.
Tuy nhiên, MBS cho rằng không phải ngân hàng nào cũng có thể đẩy mạnh tín dụng. Một số ngân hàng đang khá thận trọng khi cân nhắc các quyết định cho vay cũng như đảm bảo chất lượng tín dụng.
Theo khảo sát mới đây của NHNN, mặt bằng rủi ro tín dụng được các tổ chức tín dụng nhận định tăng nhanh hơn ở hầu hết các lĩnh vực. Theo đó, các tổ chức này có xu hướng “không đổi” hoặc “thắt chặt” nhẹ tiêu chuẩn tín dụng.
Vì vậy, MBS cho rằng những ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu thấp tại thời điểm cuối quý 2/2023 sẽ là những ngân hàng có dư địa đẩy mạnh tín dụng vào nửa cuối năm hơn. Lũy kế cả năm 2023, tăng trưởng tín dụng toàn ngành dự kiến đạt khoảng 12-13%./.
