Đầu tư, hiện đại hóa cho công tác dự báo
Chiều 1/4, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, chủ trì Hội nghị toàn quốc về công tác phòng, chống thiên tai năm 2026.
Kết luận hội nghị, Thủ tướng cho biết tình hình thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp. Trong năm 2025, Việt Nam liên tiếp hứng chịu những hiện tượng thời tiết cực đoan, phức tạp, bất thường, thậm chí là dị thường; gây ra thiệt hại nặng nề, khó có thể định lượng.
Trước tình hình đó, dưới sự chỉ đạo trực tiếp, sát sao của đồng chí Tổng bí thư, các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước; sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành, các địa phương, các lực lượng; sự đồng lòng, nỗ lực của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, công tác phòng ngừa, ứng phó với thiên tai đã được triển khai đồng bộ cả về chiều sâu và diện rộng, góp phần giảm thiểu tối đa thiệt hại.
Chỉ rõ một số tồn tại, hạn chế trong phòng, chống thiên tai, Thủ tướng lưu ý quan điểm phòng chống thiên tai phải lấy người dân là trung tâm, chủ thể, không để ai bị bỏ lại phía sau; gắn chặt với thực hiện 2 mục tiêu chiến lược 100 năm và mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên trong thời gian tới.
Để thực hiện nhiệm vụ trên, Thủ tướng yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật liên quan phòng chống thiên tai; đầu tư thỏa đáng theo hướng hiện đại hóa cho công tác dự báo.
Xây dựng toàn diện các phương án ứng phó với thiên tai
Theo Thủ tướng, cần tăng cường dự trữ chiến lược và đổi mới "4 tại chỗ" trong phòng chống thiên tai; có cơ chế huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị; kết hợp sức mạnh của trong nước - ngoài nước, công - tư, Nhà nước - nhân dân, Trung ương và cơ sở trong phòng, chống thiên tai.
Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì rà soát, trình cấp có thẩm quyền ban hành quy trình vận hành hồ chứa trên các lưu vực sông, hoàn thành trước mùa mưa lũ năm 2026; đầu tư, nâng cấp, sửa chữa hệ thống đê điều, hồ chứa, nhất là các công trình đã bị sự cố năm 2024, 2025.
Song song với đó cần xây dựng toàn diện các phương án ứng phó với thiên tai, nhất là hiện tượng cực đoan.
Bộ Quốc phòng được giao chỉ đạo các lực lượng duy trì công tác ứng trực, không để bị động bất ngờ trước mọi tình huống có thể xảy ra. Bộ cũng cần chỉ đạo các đơn vị đóng trên địa bàn thường xuyên chịu ảnh hưởng của bão lũ rà soát phương án bố trí lực lượng, phương tiện để sẵn sàng hỗ trợ địa phương triển khai công tác ứng phó với bão lũ, nhất là hỗ trợ sơ tán, di dời dân cư, cứu hộ cứu nạn.
Bộ Công an chỉ đạo lực lượng sẵn sàng phối hợp, bố trí phương tiện, lực lượng ứng phó với thiên tai; phối hợp kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật về đê điều, lấn chiếm lòng sông, bãi sông; xây dựng phương án đảm bảo an ninh trật tự, cứu nạn, cứu hộ, an toàn giao thông khi xảy ra bão lũ.
Bộ Xây dựng chỉ đạo kiểm tra, rà soát các tuyến đường giao thông, cầu, cống không đủ khẩu độ hoặc gây cản trở thoát lũ; có giải pháp hạn chế tình hình sạt lở, bảo đảm an toàn giao thông.
Ứng dụng AI vào phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn
Ngoài ra, Thủ tướng chỉ đạo thực hiện nghiêm quy định về quản lý an toàn hồ đập, quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa; tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, nhất là trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số trong hoạt động phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn.
Lãnh đạo Chính phủ yêu cầu có phương án bảo đảm thông tin liên lạc khi có thiên tai lớn đổ bộ, nhất là tại khu vực miền núi, nguy cơ cao bị chia cắt.
Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh thiên tai, bão lũ luôn là những hiểm họa thường trực, thậm chí còn đang diễn biến ngày càng cực đoan, phức tạp, khó lường, vượt xa năng lực dự báo. Trong khi đó, "bảo vệ an toàn tính mạng và tài sản của nhân dân" luôn là yêu cầu cấp bách, là mệnh lệnh hành động từ trái tim đến trái tim, là thước đo trách nhiệm cũng như năng lực của cả hệ thống chính trị.
Với tinh thần "chống bão lũ như chống giặc" và phương châm "phòng ngừa chủ động, dự báo chính xác, cảnh báo kịp thời, ứng phó linh hoạt, khắc phục hiệu quả, an toàn, an dân", Thủ tướng đề nghị các cấp, các ngành, các địa phương tiếp tục nêu cao tinh thần "quyết tâm cao hơn, nỗ lực lớn hơn, hành động quyết liệt, hiệu quả hơn" trong công tác ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.
Năm 2025, thiên tai diễn ra dồn dập, khốc liệt trên diện rộng, với nhiều yếu tố bất thường, vượt mức lịch sử.
Cả nước ghi nhận 21 cơn bão, áp thấp nhiệt đới; mưa lớn cực đoan, lũ vượt đỉnh lịch sử trên 21 tuyến sông ở Bắc Bộ và Trung Bộ; ngập lụt nghiêm trọng tại nhiều đô thị, vùng trũng; triều cường cũng vượt mức lịch sử tại hạ lưu sông Tiền, sông Hậu.
Đến cuối năm, thiên tai khiến 484 người chết và mất tích, 811 người bị thương; thiệt hại kinh tế ước hơn 104.733 tỷ đồng.
