Nghị sĩ lưỡng đảng Mỹ xúc tiến ra luật ngăn chặn Trung Quốc có chip tiên tiến
Các nghị sĩ Mỹ thuộc cả hai đảng cho rằng vụ việc của Jensen Huang phơi bày nguy cơ chip AI tiên tiến của Mỹ bị tuồn sang Trung Quốc, đồng thời kêu gọi Quốc hội đẩy nhanh ba dự luật nhằm siết chặt kiểm soát xuất khẩu.
Theo Reuters, ba dự luật này sẽ được đưa vào Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng cho tài khóa 2027. Chúng bao gồm: Đạo luật Giám sát Trí tuệ nhân tạo (AI GUARD Act), trao cho Quốc hội quyền kiểm soát xuất khẩu chip tiên tiến; Đạo luật An ninh Chip (Chip Security Act), yêu cầu doanh nghiệp theo dõi hành trình của chip để ngăn chặn buôn lậu; và Đạo luật Điều phối kiểm soát đa phương công nghệ phần cứng (MATCH Act), thúc giục các đồng minh Mỹ tăng cường hạn chế xuất khẩu thiết bị sản xuất chip sang Trung Quốc.
Ngày 9/11, Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren thuộc đảng Dân chủ, đại diện bang Massachusetts, và Thượng nghị sĩ Jim Banks thuộc đảng Cộng hòa, đại diện bang Indiana, đã ra tuyên bố chung cho rằng mối quan hệ giữa Jensen Huang với một người bị nghi có liên hệ với cơ quan tình báo Trung Quốc đã khiến những quan ngại về an ninh quốc gia Mỹ trở nên cấp bách chưa từng có.
Hai nghị sĩ này nhấn mạnh Quốc hội cần hành động ngay, tận dụng Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng để thông qua các biện pháp nói trên, qua đó ngăn Trung Quốc tiếp cận những dòng chip tiên tiến của Mỹ.
Một cựu trợ lý Quốc hội tiết lộ Nvidia lâu nay là một trong những doanh nghiệp phản đối mạnh mẽ Đạo luật An ninh Chip và Đạo luật Giám sát Trí tuệ nhân tạo. Trước đây, Nvidia nhiều lần khẳng định công ty tuân thủ các quy định xuất khẩu của Mỹ, đồng thời đưa ra quan điểm khác biệt về vấn đề buôn lậu chip.
Nvidia chưa đưa ra bình luận ngay lập tức về các dự luật cũng như những diễn biến mới nhất.
Nghi vấn 7,5 tỷ USD chip Nvidia đã được đưa vào Trung Quốc
Một trọng tâm khác của vụ việc là mối quan hệ giữa Jensen Huang và nữ doanh nhân Trung Quốc Hoàng Lạc (Alice Huang).
Trang tin công nghệ Mỹ The Information đưa tin Alice Huang bị nghi đã lợi dụng mối quan hệ với Jensen Huang và các nhà phân phối của Nvidia để hỗ trợ đưa lượng chip trị giá ít nhất 7,5 tỷ USD vào Trung Quốc.
Dẫn lời những người am hiểu sự việc, The Information cho biết mạng lưới doanh nghiệp liên quan gồm Shanghai Century Litong (Thế Kỷ Lợi Thông Thượng Hải) của Trung Quốc, Megaspeed tại Singapore và Speedmatrix tại Malaysia. Các doanh nghiệp này được cho là đã hỗ trợ vận chuyển khoảng 240.000 chip Nvidia, gồm các dòng H100, H200 và một phần A100, vào Trung Quốc. Một số chip được cho là đã đến tay những tập đoàn công nghệ như Alibaba và Tencent.
Bài báo của The Information cho rằng một phần số chip nói trên thuộc diện bị hạn chế theo quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ. Alice Huang bị nghi đã sử dụng mối quan hệ cá nhân với Jensen Huang để tiếp cận nguồn cung. Tuy nhiên, Reuters cho biết hãng tin này chưa thể tự xác minh độc lập những thông tin mà The Information công bố.
Mỹ lo ngại lỗ hổng trung chuyển chip sang Trung Quốc
Ban biên tập The Wall Street Journal (WSJ) cũng đăng bình luận cảnh báo Trung Quốc có thể lợi dụng các mối quan hệ doanh nghiệp để thâm nhập ngành công nghệ Mỹ, đồng thời kêu gọi chính quyền Washington bịt những kẽ hở trong hoạt động trung chuyển chip.
Đáng chú ý, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến gặp nhau bên lề Hội nghị cấp cao APEC tại Thâm Quyến trong hai ngày 18 và 19/11. Khả năng Mỹ cho phép xuất khẩu các dòng chip tiên tiến như Blackwell và Rubin của Nvidia sang Trung Quốc có thể trở thành một trong những vấn đề được đưa ra bàn thảo.
Bài bình luận cảnh báo Washington không nên dễ dàng nới lỏng các hạn chế xuất khẩu chip chỉ để đổi lấy những cam kết thương mại từ Bắc Kinh, chẳng hạn như tăng mua đậu tương của Mỹ.
Vụ việc vì thế không còn đơn thuần là tranh cãi về đời tư của một lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ hàng đầu. Nó đang tác động trực tiếp đến cuộc cạnh tranh AI Mỹ - Trung, chính sách kiểm soát xuất khẩu và những tranh luận về an ninh quốc gia tại Washington.
Trong bối cảnh Quốc hội Mỹ thúc đẩy các dự luật mới, hoạt động kinh doanh của Nvidia tại Trung Quốc nhiều khả năng sẽ tiếp tục chịu sự giám sát chặt chẽ hơn từ cả giới lập pháp lẫn các cơ quan quản lý.
Theo Worldjournal
