5 vùng kinh tế - xã hội và 5 vùng đô thị
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký quyết định số 1569/QĐ-TTg phê duyệt Quy hoạch Thủ đô thời kỳ 2021-2030 tầm nhìn đến 2050.
Quy hoạch Thủ đô Hà Nội được lập với “tầm nhìn mới - tư duy mới toàn cầu, tư duy Thủ đô và hành động Hà Nội”, tạo ra những “cơ hội mới - giá trị mới” để phát triển Thủ đô “văn hiến - văn minh - hiện đại” trong ngắn hạn và dài hạn, góp phần đưa đất nước bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.
Quan điểm cốt lõi của quy hoạch là “con người là trung tâm của sự phát triển”, với hình ảnh Thủ đô Hà Nội được định hình: “Thủ đô văn hiến - kết nối toàn cầu thanh lịch hào hoa - phát triển hài hòa - thanh bình thịnh vượng - chính quyền phục vụ - doanh nghiệp cống hiến - xã hội niềm tin - người dân hạnh phúc”.
Theo nội dung quy hoạch, Hà Nội xác định cấu trúc gồm 5 không gian phát triển, 5 hành lang và vành đai kinh tế, 5 trục động lực, 5 vùng kinh tế - xã hội, 5 vùng đô thị.
5 vùng kinh tế - xã hội gồm vùng trung tâm, vùng phía bắc sông Hồng, vùng phía nam Thủ đô, vùng phía tây nam Thủ đô, vùng phía tây bắc Thủ đô.
5 vùng đô thị gồm đô thị trung tâm, TP phía tây, vùng đô thị Sơn Tây - Ba Vì, TP phía bắc, đô thị phía nam.
Quy hoạch cũng nêu rõ Hà Nội sẽ trở thành trung tâm kinh tế tài chính lớn, cực tăng trưởng có vai trò dẫn dắt kinh tế của đất nước, có tầm ảnh hưởng trong khu vực, dựa trên mô hình phát triển xanh và kinh tế tuần hoàn, kinh tế số, kinh tế chia sẻ; thực sự là trung tâm lớn, tiêu biểu, hàng đầu cả nước về giáo dục, đào tạo chất lượng cao, ngang tầm khu vực và quốc tế...
Đến năm 2050, Thủ đô Hà Nội có mức sống và chất lượng cuộc sống cao; kinh tế, văn hóa, xã hội phát triển toàn diện, đặc sắc, hài hòa; có trình độ phát triển ngang tầm các nước phát triển trong khu vực và trên thế giới; là TP kết nối toàn cầu, xanh - thông minh - thanh bình - thịnh vượng; là nơi đáng đến và lưu lại, đáng sống và cống hiến.
Quy mô dân số thường trú đến năm 2050 khoảng 13 - 13,5 triệu người; GRDP bình quân đầu người năm 2050 đạt 45.000 - 46.000 USD; tỉ lệ đô thị hóa 80 - 85% vào năm 2050.
Dự báo biến động dân số, đến năm 2030 dân số thường trú khoảng 10,5 triệu người; đến năm 2045 khoảng 12,5 triệu người và đến năm 2050 khoảng 13 triệu người.
Xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học
Về phát triển kinh tế, cơ cấu lại kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng dựa vào khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Phát triển kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và kinh tế chia sẻ. Hoàn thành công nghiệp hóa, hiện đại hóa trước năm 2030.
Phát triển hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và có chính sách thu hút đầu tư để Hà Nội dẫn đầu khu vực phía Bắc về phát triển công nghiệp vi mạch bán dẫn và trí tuệ nhân tạo, công nghệ số...
Phát triển lực lượng sản xuất mới kết hợp giữa nguồn nhân lực chất lượng cao với tư liệu sản xuất mới, hạ tầng chiến lược về giao thông, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh gắn với hoàn thiện quan hệ sản xuất.
Về phát triển văn hóa xã hội, xây dựng đồng bộ hạ tầng khu, cụm đại học tại khu vực Hòa Lạc, Xuân Mai để hình thành thành phố khoa học công nghệ; giảm các hoạt động đào tạo tại khu vực trung tâm.
Về phát triển khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, thúc đẩy nâng cao vai trò của khu công nghệ cao Hòa Lạc, các trung tâm đổi mới sáng tạo, các tổ chức khoa học và công nghệ, các trường đại học và các viện nghiên cứu ứng dụng, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo.
Xây dựng Hà Nội trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới hàng đầu Việt Nam với nòng cốt là khu công nghệ cao Hòa Lạc...
Về tổ chức không gian phát triển ngành công nghiệp, Hà Nội sẽ di dời các cơ sở sản xuất công nghiệp không phù hợp với quy hoạch ra ngoài đô thị trung tâm để ưu tiên dành mặt bằng cho phát triển không gian công cộng, nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo; hình thành các trung tâm giới thiệu các sản phẩm công nghệ cao, công nghệ sinh học, công nghiệp dược phẩm.
"Khai thác các giá trị đặc biệt của khu vực hồ Tây, khu phố cổ, phố cũ, sông Hồng để phát triển các hoạt động du lịch văn hóa, lễ hội, âm nhạc, ẩm thực, vui chơi giải trí gắn với phát triển kinh tế đêm", nội dung quy hoạch nêu rõ.
Về đường sắt, Hà Nội sẽ đầu tư xây dựng 14 tuyến metro và 2 tuyến đường sắt nhẹ (monorail). Ưu tiên các tuyến đường sắt kết nối nội đô với cảng hàng không, khu công nghệ cao, các khu đô thị, các đầu mối giao thông lớn, các điểm có nhu cầu di chuyển cao trong khu vực nội đô.
Nghiên cứu phương án kết nối mạng lưới đường sắt đô thị với một số trung tâm các tỉnh trong vùng.
Quy hoạch cũng xác định phát triển tổ hợp ga Ngọc Hồi bao gồm nhà ga, depot, trạm bảo dưỡng... của đường cao tốc Bắc - Nam, đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị.
Về hàng không, Hà Nội sẽ nâng cấp, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Nội Bài có công suất phục vụ 60 triệu hành khách/năm và 2 triệu tấn hàng hóa/năm vào năm 2030; đến năm 2050, có công suất phục vụ 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu tấn hàng hóa/năm.
Đồng thời, nghiên cứu xây dựng cảng hàng không thứ hai tại khu vực đông nam, nam Thủ đô đáp ứng yêu cầu phát triển vùng Thủ đô sau năm 2030 với chức năng hỗ trợ cho Cảng hàng không quốc tế Nội Bài.
Về vị trí, các chỉ tiêu quy hoạch của cảng hàng không thứ hai hỗ trợ Cảng hàng không quốc tế Nội Bài sẽ được nghiên cứu, xác định trong giai đoạn trước năm 2030.
Đồng thời, sẽ nâng cấp, mở rộng, bổ sung chức năng lưỡng dụng cho các sân bay quân sự Gia Lâm, Hòa Lạc.
Hà Nội cũng sẽ tập trung cải tạo những khu chung cư cũ; xóa bỏ tình trạng nhà tự xây không theo quy hoạch, không đảm bảo an toàn phòng, chống cháy nổ, cứu hộ, cứu nạn. Bảo tồn, chỉnh trang, cải tạo khu phố cổ, khu có kiến trúc kiểu Pháp.
