Trong vụ án này, Nguyễn Thị Mai Anh (SN 1979, ở Hà Nội) bị truy tố về các tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Đưa hối lộ, Môi giới hối lộ, còn Lê Văn Đông bị truy tố về các tội Tàng trữ trái phép chất ma túy, Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.
Trong thời gian chữa bệnh bắt buộc tại Viện Pháp y tâm thần Trung ương, Mai Anh đã dùng tiền và lợi ích vật chất khác để hối lộ các cán bộ, nhân viên của viện theo tháng hoặc các dịp lễ, ngày nghỉ nhằm được bỏ qua các sai phạm.
Nhờ vậy, “bà trùm” được ở phòng riêng có điều hòa và cho 2 con nhỏ, người giúp việc vào ở chung; cho chồng thường xuyên vào sinh hoạt trong buồng điều trị. Mai Anh được tạo điều kiện tự do ra vào viện trái pháp luật.
Trả lời thẩm vấn tại tòa, bị cáo Mai Anh trình bày không có chuyện bị cáo đưa hối lộ để được ở phòng bệnh có điều hòa, bởi ở Viện Pháp y tâm thần trung ương thì các phòng bệnh đều có điều hòa rồi.
Đối với cáo buộc lừa đảo chiếm đoạt 2,6 tỷ đồng thông qua chuyện nói dối 2 phụ nữ về việc có thể tác động các cơ quan, người tiến hành tố tụng, hội đồng giám định tâm thần để cho chồng và con của 2 họ được đi giám định tâm thần, nhận kết luận bị bệnh, “bà trùm” không nhận tội.
Khai tại tòa, Mai Anh cho rằng, khi được 2 người phụ nữ nhờ lo giám định tâm thần, bị cáo nhận lời giúp với điều kiện phải có đủ giấy tờ. Khi đó 2 người phụ nữ đưa tiền, bị cáo cũng chưa làm được gì để giúp họ thì bị bắt nên không thể cáo buộc bị cáo phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Trước lời khai của bị cáo, HĐXX lên tiếng: “Thế bị cáo có chức năng giám định tâm thần không mà nhận lời giúp người ta.”
Theo lời khai của Nguyễn Thị Mai Anh, bị cáo đã đưa cho vợ ông Trần Văn Trường, cựu Viện trưởng Pháp y tâm thần Trung ương 198 triệu đồng, đưa cho bị cáo Nguyễn Đức Hinh (điều dưỡng tại Viện Pháp y tâm thần trung ương) 100 triệu đồng để nhờ giám định tâm thần cho các bị can.
Mai Anh cho rằng có nhiều bệnh nhân bị cáo không biết là ai nhưng ông Trường khai rằng bị cáo đã đưa tiền để nhờ giám định cho họ.
Đa số là tiền phạm tội
Sau khi HĐXX kết thúc xét hỏi với các bị cáo, đại diện VKSND TP Hà Nội đã tiến hành xét hỏi. Trước tòa, kiểm sát viên chất vấn cựu Viện trưởng Trần Văn Trường về số tài sản bị thu giữ khi cơ quan điều tra khám xét nhà của bị cáo.
Tại tòa, bị cáo Trường xác nhận bị thu giữ một sổ tiết kiệm, các thiết bị điện tử như camera giám sát, điện thoại, vàng, sổ đỏ, tiền mặt...
Đối với vàng, bị cáo Trường khai nhận mỗi năm gia đình bị cáo mua một ông thần tài. Sổ tiết kiệm 1 tỷ đồng là tiền của vợ chồng bị cáo.
Với 8 cuốn sổ đỏ, bị cáo Trường khai có 4 cuốn có được từ việc tiết kiệm; một cuốn là của hồi môn của bố mẹ vợ cho vợ, đứng tên vợ; một cuốn là của bố mẹ vợ "mượn vía" của bị cáo nên để vợ chồng ông Trường đứng tên giúp.
Với 55.000 USD, cựu viện trưởng nói là vay của bố mẹ vợ. Bị cáo trình bày các giao dịch, việc đưa nhận tiền với bố mẹ vợ được thực hiện trực tiếp, nhiều lần, không có giấy tờ, hóa đơn, tài liệu chứng minh.
"Vậy tiền trong sổ tiết kiệm, trong két, vàng... là từ đâu mà có?", kiểm sát viên chất vấn. "Đa số là tiền phạm tội", bị cáo Trần Văn Trường trả lời.
Ngay sau đó, VKS hỏi về lương của ông Trường. Cựu viện trưởng khai nhận tổng thu nhập của riêng bị cáo là hơn 1 tỷ đồng/năm, còn của cả 2 vợ chồng là hơn 1,7 tỷ đồng/năm.
Theo cáo buộc, bị cáo Trường bị xác định nhận 4,7 tỷ đồng để gian lận giám định tâm thần cho 27 bị can, giúp họ được đi chữa bệnh bắt buộc, trừ vào thời gian ngồi tù. Ngoài ra, ông cũng cầm hơn 3,3 tỷ đồng để tuyển dụng "người quen" của vợ chồng Mai Anh; tạo điều kiện cho vợ chồng Mai Anh sinh hoạt tự do, dùng ma túy, trốn viện đi nghỉ dưỡng…
