Cuộc chiến Biển Đông: Phái diều hâu Trung Quốc đòi chiếm thêm đảo, nuốt hết biển

VietTimes -- Giới này cho rằng Trung Quốc không chỉ nên hiện diện trên cả 7 hòn đảo nhân tạo Trung Quốc mới bồi  lấp phi pháp (như đá Chữ Thập, đá Subi, đá Vành Khăn…) như một sự đã rồi với thế giới bên ngoài, mà còn nên mở rộng phạm vi lãnh thổ và hoạt động quân sự của Bắc Kinh trên Biển Đông.

Hải quân Trung Quốc gần đây liên tục tập trận gây căng thẳng khu vực

Hải quân Trung Quốc gần đây liên tục tập trận gây căng thẳng khu vực

Khi phán quyết từ tòa án quốc tế đặc biệt về vụ khiếu nại về tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc trên Biển Đông dần trở nên rõ ràng hơn thì những căng thẳng trong khu vực cũng được đẩy lên cao trào. Một vấn đề quan trọng là không quốc gia nào liên quan đến những căng thẳng này có một cái nhìn rõ nét về ý đồ của Trung Quốc trên Biển Đông (kể cả Trung Quốc).

Theo Foreign Policy, đó là bởi có ba luồng ý kiến khác nhau đang tranh đấu để chiếm ưu thế trong giới phân tích và hoạch định chính sách Trung Quốc. Xem xét cuộc tranh đấu trong nội bộ Trung Quốc sẽ giúp giải thích cho sự thiếu hụt biện pháp truyền thông hiệu quả và sự mất lòng tin chiến lược đang gia tăng giữa Mỹ, Trung Quốc và các quốc gia Đông Nam Á trong cuộc chiến tranh giành chủ quyền lãnh thổ.

Các lãnh đạo Trung Quốc, từ Chủ tịch Tập Cận Bình đến Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Vương Nghị, các quan chức quân sự như Đô đốc Tôn Kiến Quốc - phó tổng tham mưu trưởng quân đội Trung Quốc, đều lặp lại những câu nói quen thuộc đại loại như “các hòn đảo trên Biển Đông là lãnh thổ của Trung Quốc”, nào là “hành động của Trung Quốc hoàn toàn hợp pháp nhằm bảo vệ chủ quyền của mình”.

Foreign Policy nhìn nhận, Trung Quốc cũng luôn rêu rao sẽ không theo đuổi chính sách bành trướng dựa trên những tuyên bố lãnh thổ và những căn cứ quân sự trên các đảo nhân tạo mới xây dựng phi pháp, biện bạch rằng chúng chỉ nhằm phục vụ cho mục đích phòng thủ. Tuy nhiên một số nước ASEAN cho rằng lời giải thích này của Bắc Kinh không thỏa đáng, họ luôn cảm thấy bị đe dọa bởi việc xây dựng đảo nhân tạo trái phép của Trung Quốc, do đó họ muốn Mỹ kiềm chế  tham vọng của Trung Quốc. Một vài quan chức Mỹ cáo buộc Trung Quốc đang quân sự hóa khu vực này, thậm chí muốn làm“bá chủ khu vực”.

Nhưng trên thực tế, chính Trung Quốc cũng chưa chắc đã biết rõ họ muốn đạt được những gì ở Biển Đông. Nói chung, có ba trường phái tư tưởng giữa các nhà phân tích Trung Quốc về các chính sách tối ưu đối với khu vực này, tạm gọi ba luồng tư tưởng đó là thực tế, cứng rắn và ôn hòa. Các ẩn phẩm học thuật, các bài viết trên các phương tiện thông tin và các ý kiến trên mạng của Trung Quốc đều cung cấp cái nhìn thoáng qua về ba quan điểm khác biệt này. Từ năm ngoái, tác giả bài viết trên  Foreign Policy đã nói chuyện với rất nhiều học giả Trung Quốc, các quan chức chính phủ và những người dân thường. Ba trường phái kể trên đại diện cho rất nhiều các quan điểm của người dân Trung Quốc, cho dù họ không chắc đã hiểu đầy đủ về tất cả các luồng ý kiến.

Do sự căng thẳng đang được đẩy lên cao trào, các nhà phân tích Trung Quốc đang phải chịu áp lực về việc phản ánh các quan điểm mơ hồ của chính phủ và những lời chỉ trích nặng nề hiếm khi được công bố. Điều này giải thích tại sao thế giới thường không biết đến những cuộc tranh luận trong nội bộ Trung Quốc. Nhưng trên thực tế, những cuộc chiến nội bộ Trung Quốc về vấn đề Biển Đông có ý nghĩa hết sức quan trọng trong việc nhận định các hướng đi của chính sách Trung Quốc trong tương lai.

Trung Quốc ngang nhiên cho máy bay đáp xuống Đá Chữ Thập, thách thức dư luận quốc tế, gây căng thẳng khu vực Trung Quốc ngang nhiên cho máy bay đáp xuống Đá Chữ Thập, thách thức dư luận quốc tế, gây căng thẳng khu vực

Giới theo quan điểm thực tế Trung Quốc tin rằng các nguyên tắc cơ bản của chính sách Biển Đông của Trung Quốc hiện tại hoàn toàn đúng đắn và không cần chỉnh sửa gì thêm. Họ nhận thức được cái giá phải trả về mặt ngoại giao và danh tiếng nhưng có xu hướng coi nhẹ chúng vì họ coi trọng vật chất và sức mạnh quốc gia hơn là hình ảnh bên ngoài. Niềm tin của họ dựa trên sự hiểu biết sống sượng về chính trị quốc tế: đề cao sức mạnh vật chất – chứ không phải những nhân tố phù du như tiếng tăm, hình ảnh hay luật pháp quốc tế - mới là nhân tố quyết định trong chính trị quốc tế.

Do đó họ cho rằng thời thế đang ủng hộ Trung Quốc, miễn là Trung Quốc có thể quản lý sự trỗi dậy của minh. Trường phái quan điểm chính trị hiện thực này đang thống trị trong việc ra các quyết sách của Trung Quốc trên Biển Đông. Giới chính trị thực tế cho rằng họ đang bảo vệ lợi ích quốc gia bằng cách tăng cường sự hiện diện vật chất ở khu vực Biển Đông.

Nhưng họ cũng không chắc chắn về việc họ sẽ làm gì với những đảo nhân tạo mới được xây dựng phi pháp. Trung Quốc có nên thúc đẩy một giai đoạn quân sự hóa mới, thông qua việc triển khai các hệ thống vũ khí tấn công hay các thiết bị phòng thủ hiện nay đã thực sự đủ để thay đổi nguyên trạng Giới thực tế muốn thể hiện sức mạnh trên Biển Đông, cho dù không chắc liệu bao nhiêu sức mạnh mới là đủ.

Trung Quốc đã triển khai tên lửa phòng không HQ-9 ra đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam Trung Quốc đã triển khai tên lửa phòng không HQ-9 ra đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam
Việc Trung Quốc triển khai tên lửa và chiến đấu cơ ra các đảo ở Biển Đông khiến tình hình khu vực nóng lên Việc Trung Quốc triển khai tên lửa và chiến đấu cơ ra các đảo ở Biển Đông khiến tình hình khu vực nóng lên
Tàu đệm khí của hải quân Trung Quốc trong một cuộc tập trân ở Biển Đông Tàu đệm khí của hải quân Trung Quốc trong một cuộc tập trân ở Biển Đông

Trường phái thứ hai – những người có quan điểm cứng rắn lại đưa ra những câu trả lời đầy tính cảnh báo cho những câu hỏi mà giới thực dụng chưa trả lời được. Họ cho rằng Trung Quốc không chỉ nên hiện diện trên cả 7 hòn đảo nhân tạo Trung Quốc mới bồi  lấp phi pháp (như đá Chữ Thập, đá Subi, đá Vành Khăn…) như một sự đã rồi với thế giới bên ngoài, mà còn nên mở rộng phạm vi lãnh thổ và hoạt động quân sự của Bắc Kinh trên Biển Đông.

Sự bành trướng này có thể bao gồm việc xây dựng các hòn đảo thành các căn cứ quân sự nhỏ, chiếm một số (nếu không phải là tất cả) những hòn đảo đang thuộc quyền kiểm soát của nước khác, hoặc biến bản đồ  (được chính quyền Tưởng Giới Thạch tự vẽ ra, công bố năm 1947 và hiện nay đang được sử dụng như là cơ sở pháp lí cho những tuyên bố chủ quyền ngang ngược của Trung Quốc trên Biển Đông) trở thành đường ranh giới lãnh thổ, và như vậy yêu sách chủ quyền đối với hầu hết Biển Đông thuộc lãnh hải của Trung Quốc.

(còn nữa)

Có thể bạn quan tâm