Phát biểu tại buổi làm việc, Tổng bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh hoàn thiện thể chế pháp luật và cải cách tư pháp có quan hệ hữu cơ, gắn bó chặt chẽ, cần có một đầu mối chỉ đạo bảo đảm các khâu xây dựng pháp luật, tổ chức thi hành pháp luật và cải cách tư pháp là một chỉnh thể thống nhất, đồng bộ, liên thông, hiệu quả.
Việc kiện toàn 2 Ban Chỉ đạo là cần thiết, giảm đầu mối nhưng không giảm nhiệm vụ, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm và rõ kết quả.
Tên gọi sau khi kiện toàn là Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật; đồng chí Tổng bí thư, Chủ tịch nước, làm Trưởng ban.
Tổng bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ việc kiện toàn không phải là sắp xếp cơ học mà bản chất là tổ chức lại cơ chế lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương đối với nhiệm vụ xây dựng, hoàn thiện nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trong đó có hai trục rất quan trọng là hoàn thiện thể chế pháp luật và thi hành pháp luật.
Hoàn thiện thể chế pháp luật không chỉ là kỹ thuật lập pháp mà còn là tổ chức thực thi, kiểm soát quyền lực, bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, tạo môi trường pháp lý ổn định, minh bạch, an toàn cho sự phát triển.
Tổng bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh Ban Chỉ đạo mới phải là thiết chế lãnh đạo, chỉ đạo, điều phối, đôn đốc, kiểm tra, giám sát tầm chiến lược; không làm thay Quốc hội trong lập pháp, không làm thay Chính phủ trong quản lý nhà nước và tổ chức thực thi hành pháp luật, không làm thay các cơ quan nhà nước có thẩm quyền; chỉ tập trung vào chủ trương, định hướng những vấn đề chiến lược, những đề án lớn, những nội dung cần báo cáo Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, điều phối tháo gỡ những điểm nghẽn, vấn đề liên ngành, kiểm tra, giám sát, đôn đốc và xử lý trách nhiệm chính trị theo thẩm quyền.
Ban Chỉ đạo phải có cơ quan thường trực giúp việc có năng lực tham mưu chiến lược, kinh nghiệm để điều phối liên ngành và theo dõi, đôn đốc, kiểm tra các nhiệm vụ phức tạp liên quan đến lập pháp, hành pháp, tư pháp, nội chính, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, thực thi pháp luật, tuyên truyền, giới thiệu pháp luật, cải cách tư pháp; cần có tổ giúp việc liên ngành đủ mạnh, không chỉ làm nhiệm vụ hành chính, tổng hợp các cuộc họp, mà phải là bộ phận tham mưu chính sách, có năng lực pháp lý, nội chính, tư pháp, quản trị nhà nước, tổ chức thi hành pháp luật, kiểm tra, giám sát và chuyển đổi số.
Ban Chỉ đạo mới cần rà soát toàn bộ chương trình, kế hoạch, kết luận, hồ sơ, dữ liệu và những nhiệm vụ đang triển khai của hai Ban Chỉ đạo, phân loại nhiệm vụ để báo cáo Bộ Chính trị, Ban Bí thư chỉ đạo triển khai, không để gián đoạn hoạt động; phải xây dựng tiêu chí đánh giá kết quả bằng sản phẩm cụ thể.
Tổng bí thư, Chủ tịch nước đề nghị phân định rõ vị trí, chức năng của Ban Nội chính Trung ương và Bộ Tư pháp; đồng thời xây dựng quy chế phối hợp giữa Đảng ủy Bộ Tư pháp và Ban Nội chính Trung ương, cần phải quy định thật cụ thể, rõ trách nhiệm, rõ nhiệm vụ của mỗi cơ quan và rõ cơ chế phối hợp giữa hai bên; tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy Ban Chỉ đạo.
Tổng bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Ban Chỉ đạo mới phải tạo được chuyển biến thực chất, thể hiện qua việc tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý lớn, xử lý vướng mắc của liên ngành, nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật, hiệu quả thực thi pháp luật, cải thiện chất lượng hoạt động tư pháp, phòng, chống oan sai, bảo vệ công lý, giảm chi phí tuân thủ, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng cao khả năng tiếp cận công lý của người dân, của doanh nghiệp.
