Góp ý cho các Văn kiện trình Đại hội 14, TS Nguyễn Sĩ Dũng cho rằng muốn “Đổi mới lần thứ hai” thành công, Việt Nam phải đặt cải cách thể chế ở vị trí trung tâm, chuyển từ “Nhà nước điều hành” sang “Nhà nước kiến tạo có kỷ luật thể chế”.
Theo TS David Nghiêm, thể chế và con người như 2 cánh của con chim. Khi thể chế mở đường và con người bứt phá, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành quốc gia hùng cường, thịnh vượng và đáng sống vào năm 2045.
Theo TS Nguyễn Sĩ Dũng, thay đổi tư duy quyền lực, cải cách hành chính thiết thực, và có cơ chế giám sát, ràng buộc chính trị rõ ràng. Đó là cách duy nhất để tránh tình trạng “hô hào rồi chững lại”.
Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan khẳng định thành công của những doanh nhân từng là Việt kiều Đông Âu trở về lập nghiệp như Phạm Nhật Vượng, Nguyễn Thị Phương Thảo, Nguyễn Đăng Quang… là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của thể chế.
Bên cạnh “gói cơ chế” khung, các ưu đãi cần được thiết kế linh hoạt theo từng chuyên gia, từng lĩnh vực và hoàn cảnh cụ thể. Quan trọng nhất vẫn là sự minh bạch, nhất quán và tinh thần trân trọng người giỏi, người tài khi thực thi chính sách.
Các chương trình KHCN cần có tổng công trình sư đủ tầm, được trao quyền, là người tập hợp, phát huy sức mạnh của đội ngũ các nhà khoa học để Việt Nam có được những sản phẩm tầm cỡ quốc gia, ảnh hưởng toàn cầu trong kỷ nguyên vươn mình.
Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị đã xác định kinh phí chi cho nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia. Vậy cần cơ chế, cách thức đầu tư như thế nào để đạt hiệu quả?
“Tiến trình chuyển đổi số, về bản chất là một phương thức phát triển mới để đưa Việt Nam vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”, ông Lê Nguyễn Trường Giang, Viện trưởng Viện Chiến lược CĐS (DTSI thuộc VDCA) nói với VietTimes.
"Để đạt được trạng thái thu nhập cao vào năm 2045, tỷ lệ tăng trưởng hàng năm phải tăng lên 5,4%, yêu cầu phải nâng cao năng suất và cải tiến công nghiệp", GS.Yasuhiro Yamada, Thành viên cao cấp về chính sách ERIA, Việt Nam tư vấn.
“Hầu hết lĩnh vực mũi nhọn, khoa học hiện đại của các nước tiên tiến đều có chuyên gia người Việt Nam tham gia nghiên cứu, làm việc. Cần mời họ về, trọng dụng họ để tham gia xây dựng đất nước” - GS. Augustine Hà Tôn Vinh chia sẻ với VietTimes.
Ông Nguyễn Quang Đồng cho rằng việc doanh nghiệp thân hữu cấu kết quan chức biến chất để trục lợi chính sách, bóp méo sự cạnh tranh lành mạnh của thị trường, triệt tiêu hiệu quả phân bổ nguồn lực quốc gia là “điểm nghẽn” thể chế lớn nhất.
