close Đăng nhập

Ukraine hứng "đòn kép": Tên lửa Nga tập kích gây mất điện, vệ tinh Starshield bị Mỹ bóp tính năng

Giữa lúc Nga ráo riết chuẩn bị đưa Ukraine đến bờ vực sụp đổ trong mùa đông sắp tới, những bất đồng mới bùng phát trở lại giữa Tổng thống Trump và giới lãnh đạo Ukraine tiếp tục gia tăng áp lực từ Washington lên chính quyền Tổng thống Zelensky.

Hệ thống Starshield có ý nghĩa sống còn đối với quân đội Ukraine trong cuộc chiến với Nga hiện nay. Ảnh: EPA.
Hệ thống Starshield có ý nghĩa sống còn đối với quân đội Ukraine trong cuộc chiến với Nga hiện nay. Ảnh: EPA.

Báo Mỹ New York Times đưa tin, trong bối cảnh kho vũ khí phòng không của Ukraine đang cạn kiệt từng ngày, rạng sáng ngày 14/10, nước này tiếp tục hứng chịu "đòn kép". Quân đội Nga đã phóng hàng chục tên lửa hành trình và đạn đạo tập kích quy mô lớn vào hệ thống hạ tầng năng lượng, đẩy khoảng 600.000 dân tại thủ đô Kiev vào cảnh mất điện.

Cùng thời điểm đó, quân đội Ukraina đột ngột bị cắt quyền truy cập nhiều tính năng vận hành cốt lõi của Starshield - Biến thể quân sự của mạng lưới vệ tinh Starlink do SpaceX phát triển riêng cho Lầu Năm Góc và lực lượng đồng minh, có độ bảo mật, mã hóa cao và khả năng chống nhiễu vượt trội so với bản dân sự - mà không hề nhận được bất kỳ cảnh báo trước nào.

Từ lâu, mạng vệ tinh Starlink đã đóng vai trò là "xương sống" cho toàn bộ hệ thống thông tin liên lạc chiến trường của quân đội Ukraine. Mạng lưới quân sự Starshield do Lầu Năm Góc chi trả ngân sách sở hữu độ bảo mật cao, cực kỳ khó bị hack hay làm nhiễu sóng. Một trong những chức năng sống còn của Starshield là dẫn đường cho phi đội drone (máy bay không người lái) đang ngày càng phình to của Ukraine, bao gồm cả các dòng drone đánh chặn chuyên dùng để bắn hạ drone sát thủ của Nga.

Hiện quân đội Ukraine đang vận hành hàng nghìn thiết bị đầu cuối Starshield lắp đặt rộng rãi trên nhiều chủng loại khí tài: từ xe vận tải chuyển quân và nhu yếu phẩm, drone chở lương thực - nước uống cho binh sĩ nơi tiền tuyến, cho đến các dòng drone cảm tử tầm xa đánh phá căn cứ hậu phương của Nga. Nếu lệnh hạn chế này tiếp tục kéo dài, toàn bộ năng lực tác chiến của Ukraine nguy cơ bị tê liệt nghiêm trọng.

gan-cho-drone.jpg
Binh sĩ Ukraine đang gắn thiết bị đầu cuối Starshield lên drone ném bom. Ảnh: WSJ.

Đòn trừng phạt này diễn ra trong bối cảnh giá xăng dầu leo thang đang đe dọa trực tiếp đến triển vọng của đảng Cộng hòa trong kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ. Tổng thống Trump được cho là đang gia tăng sức ép buộc Ukraine phải ngừng ngay các trận tập kích vào các nhà máy lọc dầu của Nga, nhằm mở đường cho Nga đẩy mạnh nguồn cung dầu diesel ra thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, do Starlink vốn không hoạt động bên trong lãnh thổ Nga, các lệnh hạn chế Starshield không liên quan trực tiếp đến yêu cầu dừng tấn công nhà máy lọc dầu, mà dường như là một đòn đánh thẳng nhằm làm suy yếu năng lực tác chiến của quân đội Ukraine ngay trên lãnh thổ của mình - đúng thời điểm họ được cho là đang nỗ lực phản công giành lại các vùng đất đã mất.

Cách ứng xử của chính quyền Trump đối với Ukraine đang châm ngòi cho làn sóng giận dữ tại quốc gia vừa trải qua hàng loạt cú sốc dồn dập này.

Sự cố bóp tính năng Starshield đột ngột khiến giới quân sự Ukraine bàng hoàng, đẩy nhiều chiến dịch quân sự vào tình trạng hỗn loạn. Các quan chức và giới phân tích tại Kiev nhận định lệnh hạn chế này bắt nguồn trực tiếp từ Washington, coi đây là chiêu bài thắt chặt gọng kìm của chính quyền Trump nhằm ép Kiev trên bàn đàm phán. Giới chức Ukraine bức xúc cho rằng hành động này không khác nào "trói tay trói chân" Ukraine trong khi vẫn để mặc cho Nga tự do nã pháo.

zelensky-tuc-gian-5364.jpg
Quan hệ cá nhân giữa Tổng thống Ukraine Zelensky và ông chủ SpaceX Elon Musk căng thẳng do vấn đề hệ thống Starshield bị gián đoạn. Ảnh: Getty/Newsweek.

Oleksandr, một sĩ quan thuộc Lữ đoàn Nhảy dù số 8 của Ukraine, cho biết việc Starshield bị giới hạn ảnh hưởng trực tiếp đến các dòng drone ném bom hạng nặng và drone cánh cố định chuyên nhiệm vụ đánh phá tuyến tiếp vận hậu cần và các căn cứ của Nga tại khu vực bị chiếm đóng. Nếu tình trạng này kéo dài, lực lượng Nga có thể dễ dàng khôi phục lại các tuyến cung ứng huyết mạch chỉ trong vài ngày, đồng thời bảo vệ an toàn cho các khí tài đắt tiền (bao gồm cả chiến hạm) trước các đợt tập kích của Ukraine.

Serhiy Beskrestnov, cố vấn công nghệ vũ khí của Tổng thống Zelensky, cảnh báo thêm rằng Starshield chính là nền tảng kết nối giúp các drone đánh chặn của Ukraine phát hiện và bắn hạ drone tự sát của Nga — đặc biệt là dòng drone Shahed cải tiến được trang bị động cơ phản lực tốc độ cao mà Nga đang ồ ạt tung ra. Ông cay đắng chia sẻ: "Hành động của các đối tác thực chất đang tước đi một trong những công cụ phòng thủ hiếm hoi còn lại của chúng tôi để bảo vệ đất nước trước các trận mưa drone phản lực Shahed".

Theo UDN

Thế giới