Luật bổ sung quy định đối với các xuất bản phẩm có nội dung được tạo lập toàn bộ hoặc một phần bằng hệ thống AI. Theo đó, các sản phẩm này phải được thông báo và gắn nhãn rõ ràng.
Việc sử dụng AI không làm giảm hay thay đổi trách nhiệm pháp lý của nhà xuất bản, tổng biên tập và biên tập viên đối với sản phẩm.
Luật cũng cấm lợi dụng AI để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật; cấm phát hành, đăng tải trên không gian mạng các sản phẩm có tính chất xuất bản phẩm vi phạm quy định; cấm tàng trữ, phát hành bản in lậu, in giả hoặc in nối bản trái phép.
Các cơ sở cung cấp dịch vụ trung gian, nền tảng số và tổ chức nước ngoài cung cấp dịch vụ cho người dùng tại Việt Nam phải thực hiện định danh, lưu giữ dữ liệu, có đại diện pháp lý và chủ động ngăn chặn, gỡ bỏ thông tin vi phạm theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước.
Về cơ chế kiểm soát nội dung và mối quan hệ giữa "tiền kiểm" và "hậu kiểm", Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết luật vẫn giữ nguyên nguyên tắc Nhà nước không kiểm duyệt tác phẩm trước khi xuất bản theo Luật Xuất bản hiện hành.
Tuy nhiên, với một số nhóm tác phẩm, tài liệu có yêu cầu quản lý cao như nội dung về lịch sử cách mạng, chủ quyền, an ninh quốc gia, lãnh tụ, lãnh đạo đất nước, anh hùng dân tộc...luật thiết lập cơ chế thẩm định nhiều bước.
Theo đó, nhà xuất bản phải tổ chức thẩm định bản thảo trước khi đăng ký kế hoạch xuất bản; cơ quan chủ quản xem xét, đánh giá kết quả và phê duyệt kế hoạch.
Sau khi nộp lưu chiểu, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức thẩm định và cho ý kiến trước khi phát hành, trừ trường hợp được miễn thẩm định theo quy định của Chính phủ.
Luật sửa đổi cũng thay đổi quy trình lưu chiểu theo hướng số hóa. Nhà xuất bản phải nộp lưu chiểu tệp điện tử thông qua hệ thống lưu chiểu điện tử tập trung chậm nhất 10 ngày trước khi phát hành.
Hết thời hạn 10 ngày, nhà xuất bản được quyền phát hành sản phẩm.
Một số thủ tục liên quan hoạt động nhập khẩu xuất bản phẩm cũng được cắt giảm. Hoạt động kinh doanh nhập khẩu xuất bản phẩm được chuyển sang cơ chế thông báo danh mục và kết quả tự thẩm định với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; đồng thời bãi bỏ các khoản lệ phí liên quan đến đăng ký và cấp phép nhập khẩu.
Luật cũng phân cấp cho UBND cấp tỉnh thẩm quyền thẩm định, cấp phép xuất bản tài liệu không kinh doanh và cấp phép hoạt động in.
Riêng việc cấp phép in xuất khẩu xuất bản phẩm sẽ được chuyển hoàn toàn cho UBND cấp tỉnh từ ngày 1/1/2029, nhằm có thời gian chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật.
Luật xác định hoạt động xuất bản thuộc lĩnh vực văn hóa, tư tưởng, đồng thời là ngành kinh tế - công nghệ, một bộ phận của công nghiệp văn hóa và hạ tầng tri thức quốc gia.
Chính sách phát triển mới khuyến khích xây dựng các cơ quan xuất bản, truyền thông chủ lực quốc gia; hình thành các tập đoàn xuất bản - truyền thông đa nền tảng, đa sản phẩm.
Nhà nước ưu tiên đầu tư hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu chuyên ngành, phát triển xuất bản điện tử, ứng dụng AI; đồng thời có chính sách hỗ trợ về thuế, đất đai, bản quyền, dịch thuật và phát triển văn hóa đọc, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
